ဓမၼႏွင့္ လုံး၀ဆန္႔က်င္ရာ ….

၂၇.၆.၂၀၁၃

အခ်ိန္ကည ၈ နာရီခန္႔။ ေနရာကမြန္ျပည္နယ္၊ ေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ႕ရဲ႕အုတ္က်င္းရပ္ကြက္ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းတစ္

ေက်ာင္းမွာေပါ့။ဒီညဆရာေတာ္ဦး၀ိမလဘိ၀ံသတရားေဟာဖို႔ရွိတယ္။ဆရာေတာ္ဟာအထင္ကရ ဘုန္းႀကီး

တစ္ပါးျဖစ္ေပမယ့္ဓမၼာရုံထဲကတရားပြဲလာပရိသတ္ကေတာ့၁၀၀ ခန္႔ မရွိတတ္ရွိတတ္၊ဒါေပမယ့္အျပင္ဘက္

မွာ ကေလးအေယာက္ ၁၀၀ ေလာက္ေတာ့ ရွိေနပါေသးတယ္။ “ေက်းဇူးျပဳၿပီးအထဲကို၀င္ၾကပါရွင္”လို႔ အမ်ိဳးသမီးတစ္ေယာက္ကအျပင္မွာရပ္ၾကည့္ေနတဲ့ကၽြန္ေတာ္နဲ႔တခ်ိဳ႕

သူေတြကို လွမ္းေျပာလိုက္တယ္။ “ဒီည လူမရွိရင္ေတာ့ဆရာေတာ္စိတ္ဆုိးေတာ့မွာပဲမိနစ္အနည္းအငယ္

အၾကာမွာ ဆရာေတာ္ဦး၀ိမလေရာက္လာတယ္။ သူ႔ပုံၾကည့္ရတာ အသက္ ၄၀ လုိ႔ မထင္ရေလာက္ေအာင္ ငယ္ဂုဏ္ရွိပါတယ္။ ဆရာေတာ္ေရာက္ရွိလာၿပီး ၾသကာသ ရြတ္ဆုိ ရွိခိုးပူေဇာ္ၿပီးေနာက္ တရားစတင္ေဟာ

ၾကားပါေတာ့တယ္။

“ဦးဇင္းတုိ႔ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြဟာ ျမဳပ္ေနတဲ့ သေဘၤာထဲက လူေတြနဲ႔ တူပါတယ္၊ အခ်ိန္မီ မကုစားႏုိင္ဘူးဆုိ

ရင္ တုိ႔လူမ်ိဳးနဲ႔ တုိ႔သာသနာ ကြယ္ေပ်ာက္သြားလိမ့္မယ္”လုိ႔ ဦး၀ိမလက မိန္႔တယ္။ “ဒါေၾကာင့္ ဒီေန႔ည ေဟာ

မယ့္တရားက ၉၆၉ အေၾကာင္းပဲ”“ဘာတဲ့လဲ ပရိသတ္ႀကီး” လို႔ ဦးဇင္းက တရားနာပရိသတ္ကို ေမးလိုက္ပါ

တယ္။“၉၆၉ တရားပါ ဘုရား” ပရိသတ္က ျပန္ေျဖပါတယ္။

“ဘာအေၾကာင္း ေဟာမွာလဲ ပရိသတ္” လုိ႔ ဘုန္းႀကီးက မိုက္ခရိုဖုန္းနားကပ္ အသံကိုျမွင့္ၿပီး ထပ္ေမးလိုက္

ၿပန္တယ္။“…၉ ၆ ၉ …” “က်ယ္က်ယ္ေျပာ၊ မင္းတုိ႔အသံေတြ က်ယ္က်ယ္ေအာ္စမ္းပါ၊ က်ယ္က်ယ္ေအာ္လုိ႔

ဒီဓမၼာရုံႀကီးၿပိဳက်သြားရင္ ဦးဇင္း အသစ္ျပန္ေဆာက္ေပးမယ္”ထူးထူးဆန္းဆန္း ျမင္ကြင္းတစ္ခုပါပဲ။

ဗုဒၶဘာသာဘုန္းႀကီးတရားေဟာတာနဲ႔မတူဘဲ ႏိုင္ငံေရးမဲဆြယ္ပြဲနဲ႔တူေနပါေတာ့တယ္။ဒါေပမယ့္ဒါဟာအံ့ၾသ

စရာေတာ့မဟုတ္ပါဘူး။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ဆရာေတာ္ဦး၀ိမလဟာ အၾကာေသးခင္က ျမန္မာမွာေရာ ကမၻာကပါ စိတ္၀င္စားျခင္းခံရတဲ့ “၉၆၉”လႈပ္ရွားမႈကို ဦးေဆာင္ေထာက္ခံအားေပးတဲ့ ေသြးၾကြတဲ့ ရဟန္း

တစ္ပါးလည္း ျဖစ္တယ္။ 

 

ဗုဒၶဘာသာအစြန္းေရာက္အမ်ိဳးသားေရးအမွတ္တံဆိပ္လို႔ယူဆရတဲ့အဲဒီ၉၆၉ဟာၿပီးခဲ့တဲ့ ျမန္မာျပည္အလယ္

ပိုင္းကမြတ္စလင္ဆန္႔က်င္ေရးအၾကမ္းဖက္မႈေတြနဲ႔ဆက္ႏႊယ္မႈရွိေနၿပီးတႏုိ္င္ငံလုံးအတုိင္းအတာထိ ပ်ံ႕ႏွံ႕

ကာ ပဋိပကၡမီး ဟုန္းဟုန္းေတာက္သြားမွာကို အမ်ားစုက စိုးရိမ္ခဲ့ရပါတယ္။

အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးက အေဆာက္အဦးထဲကို လမ္းျပေခၚေဆာင္သြားၿပီး ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ကို ၉၆၉ နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ လက္ကမ္းစာေစာင္ေတြ ေ၀ေပးပါတယ္။ လက္ကမ္းစာေစာင္မွာေတာ့ ၉၆၉ ဘာအတြက္ ရပ္တည္သလဲဆို

တာကုိ ရွင္းလင္းထားတယ္။

“က်ဳပ္တုိ႔ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြဟာ ၉၆၉ကို အသုံးျပဳရင္း ရွိခိုးပူေဇာ္ရင္းနဲ႔ ကိုယ့္လူမ်ိဳး၊ ကုိယ့္သာသနာကို ကာ

ကြယ္ရမယ္” လုိ႔ လက္ကမ္းစာေစာင္မွာ ေဖာ္ျပထားတယ္။အဲဒီအခ်ိန္မွာပဲ အသံခ်ဲ႕စက္ကလည္း အလားတူ

အဓိပၸာယ္ေဆာင္တဲ့ သီခ်င္းတစ္ပုဒ္ က်ယ္ေလာင္စြာ ထြက္ေပၚလာတယ္။

“…… ဗုဒၶဘာသာ ရွင္လူမ်ား ေသြးေအးလို႔မေနသင့္ၿပီ…… ေသြးေအးေနရင္ သာသနာေပ်ာက္လို႔ လူမ်ိဳး

ေပ်ာက္လုိ႔ ကြယ္လိမ့္မည္ ……(လူမ်ိဳးေပ်ာက္လုိ႔ ကြယ္လိမ့္မည္)….”ဦး၀ိမလကေတာ့သူ႔တရားထဲမွာ “၉၆၉

”ဟာ ဘုရားဂုဏ္ေတာ္ ၉ ပါး၊ တရားဂုဏ္ေတာ္ ၆ ပါးနဲ႔ သံဃာဂုဏ္ေတာ္ ၉ ပါးကို ကုိယ္စားျပဳေၾကာင္း ထည့္

ေဟာပါတယ္။ အမ်ားစုက ၉၆၉ ဆုိတာ အခုမွေပၚလာတဲ့ လႈပ္ရွားမႈလို႕ဆုိေပမယ့္ ဦး၀ိမလကေတာ့ ဒါဟာ ဗုဒၶ၀ါဒရဲ႕ မူလလက္ေဟာင္း အမွတ္တံဆိပ္ပါတဲ့။

“မွတ္ထား…. ၉၆၉ ေပၚတာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၆၀၀ ရွိၿပီ၊ ခရစ္ယာန္မေပၚခင္ ႏွစ္ေပါင္း ၆၂၀ ေလာက္ကတည္းက ၉၆၉ ေပၚတာ၊ အစၥလာမ္မေပၚခင္ ႏွစ္ေပါင္း တစ္ေထာင္ေက်ာ္ကတည္းက ၉၆၉ ရွိတာကြ”တၿပိဳင္တည္းမွာ 

လက္ရွိေပၚေပါက္လာတဲ့လႈပ္ရွားမႈကေတာ့ျဖင့္နာမည္ဆိုးနဲ႔ေက်ာ္ၾကားေနမွန္းလည္း ဦးဇင္းကအသိအမွတ္

ၿပဳပုံရတယ္။

“တစ္ခ်ိဳ႕ဒါကာေတြက ေလွ်ာက္တင္တယ္၊ ဒီလႈပ္ရွားမႈဟာ တရားဥပေဒနဲ႔ ညီရဲ႕လား၊ တရား၀င္ျဖစ္ရဲ႕လား

ေပါ့၊ က်ဳပ္ဘယ္လိုေျဖရမွန္းေတာင္ မသိေတာ့ဘူး၊ ဒီမွာ ဗုဒၶက တရား၀င္မဟုတ္လုိ႔လား၊ က်ဳပ္တုိ႔ ဘုန္းႀကီး

ေတြကေရာတရားဥပေဒနဲ႔မညီလို႔လား”ဦးဇင္းကသူတုိ႔လႈပ္ရွားမႈရဲ႕ပန္းတုိင္ဟာ ျမန္မာျပည္မွာ“ဟလာလ္”

စားေသာက္ဆုိင္၊ ေစ်းဆုိင္ေတြအျဖစ္ အသုံးျပဳတဲ့ ၇၈၆ တံဆိပ္ပါတဲ့ မြတ္စလင္ပိုင္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြ

ကို ဆန္႔က်င္ၾကဖုိ႔ပဲ၊ အၾကမ္းဖက္မႈမပါဘူးလုိ႔ ခုခံေျပာဆုိပါတယ္။

“ဘာသာမတူသူေတြကို သတ္ဖုိ႔ ရိုက္ဖို႔ က်ဳပ္တုိ႔ ဘယ္ေတာ့မွ မေျပာခဲ့ဘူး၊ က်ဳပ္တုိ႔ ဗုဒၶဘုရားရွင္ကလည္း သတၱ၀ါေတြကို ဘယ္ေတာ့မွ မသတ္ဖို႔ သြန္သင္ခဲ့တယ္၊ လူတစ္ဦးခ်င္းပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဘာသာမတူသူေတြကိုပဲ

ၿဖစ္ျဖစ္ ” လုိ႔ ဘုန္းႀကီးက ကာကြယ္ေျပာဆိုသြားပါတယ္။ဒါေပမယ့္ တကယ္လို႔ ဒီစကားေတြဟာ ေမာ္လၿမိဳင္

အုတ္က်င္းရပ္ကြက္မွာ တစ္၀က္ေလာက္နီးပါး ေနထုိင္တဲ့ မြတ္စလင္ေတြကို စိတ္ေအးေစဖုိ႔ ရည္ရြယ္ေျပာ

တာမ်ိဳးဆုိရင္ေတာ့ သူေျပာတာ မေအာင္ျမင္ပါဘူး။

“ဒီဘုန္းႀကီးေျပာတာေတြက ေၾကာက္ဖုိ႔ေကာင္းတယ္”လုိ႔ ၆၈ ႏွစ္အရြယ္ မြတ္စလင္အမ်ိဳးသား ဦးတင္ေအာင္

ကတရားပြဲအၿပီးဓမၼာရုံအျပင္ဘက္မွာ ေျပာျပပါတယ္။စကားကေတာ့ အမ်ားႀကီး မဟုတ္ဘူး၊ ဒါေပမယ့္ ဘုန္း

ႀကီးတရားေတြထဲမွာေတာ့ ဒါဟာ ေတာ္ေတာ္ ျပင္းထန္ပါတယ္။

ဓမၼ လက္တလုံးျခား

မြတ္စလင္ေတြပဲ ထိတ္လန္႔ေခ်ာက္ခ်ားဖြယ္ရာေတြကို စိုးရိမ္ခံစားေနရတာ မဟုတ္ပါဘူး။ မြတ္စလင္ေတြ

ဟာ ႏွစ္ေပါင္း၂ေထာင္အရင္ကတည္းက ျမန္မာျပည္မွာအေျခခိုင္ခဲ့တဲ့ယုံၾကည္မႈကိုတိုင္းျပည္ကေန ေပ်ာက္

သြားေအာင္ၾကံစည္လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့အေၾကာင္းကို ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြရဲ႕ စိတ္ႏွလုံးသားထဲမွာ စိုးရိမ္ခံစား

လာေအာင္ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈက သြတ္သြင္းေပးပါတယ္။“ဒါဟာ ပထမအႀကိမ္နဲ႔ ေနာက္ဆုံးပါပဲ၊ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔

က လူငယ္ေတြ၊ ကေလးေတြအတြက္ ရည္ရြယ္ခဲ့တာ၊ ဘုန္းႀကီးက ၉၆၉ ကိစၥေတြပဲ ေျပာလိမ့္လုိ႔ မထင္ခဲ့ဘူး” လို႔ ပြဲစီစဥ္သူတစ္ဦးက ဆုိပါတယ္။ကၽြန္ေတာ္ ေမးၾကည့္ခဲ့တဲ့ အဲဒီက အျခားသူေတြကလည္း ဦး၀ိမလရဲ႕ ေဒါ

သတႀကီးေလသံ ေတြကို သိပ္ၿပီး မခံစားၾကပါဘူး။

“သူ႕အသံေတြက ဟစ္တလာလုိပဲ”လို႔ ၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲအမတ္လည္းျဖစ္၊ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ေဟာင္း

လည္းျဖစ္သူအသက္ ၅၇ ႏွစ္အရြယ္ဗုဒၶဘာသာ၀င္ဦးထြန္းသန္းက ဆိုတယ္။“သူတုိ႔အုပ္စု အင္အားေတာင့္

လာရင္ေတာ့ အဲဒါျပႆနာပဲ”လို႔တရားပြဲအၿပီးမွာအလြတ္သေဘာေျပာပါတယ္။ေနာက္ထပ္ NLDပါတီမွေဒ

သခံ ႏုိ္င္ငံေရးသမားတစ္ဦးျဖစ္သူ ဦးေက်ာ္ေက်ာ္ကလည္း ဒါကို ေထာက္ခံပါတယ္။

“ခင္ဗ်ား ၾကားတယ္မဟုတ္လား၊ အဲဒီသီခ်င္းကို…… ဗုဒၶဘာသာ ရွင္လူမ်ား ေသြးေအးလုိ႔ မေနသင့္ၿပီ ေသြး

ေအးေနရင္ သာသနာေပ်ာက္လုိ႔ လူမ်ိဳးေပ်ာက္လုိ႔…ကြယ္လိမ့္မည္…..တဲ့… အဲဒါ ဘာသေဘာလဲ။ လူေတြ

ကုိ ဆြေပးေနတာပဲဗ်။ ဒါကို ရပ္ပစ္ရမယ္” ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ စကားေျပာေနရင္းနဲ႔ ဦးေက်ာ္ေက်ာ္က ၉၆၉ လႈပ္

ရွားမႈဟာဗုဒၶဘာသာယုံၾကည္မႈအတြက္ခံတပ္ျဖစ္တဲ့ ေမာ္လၿမိဳင္မွာသေႏၶတည္ခဲ့တာျဖစ္ေၾကာင္း ျပန္ေျပာင္း

ေၿပာဆုိပါတယ္။

လြန္ခဲ့ႏွစ္ေပါင္း ၂၀၀ ေလာက္က ဒီေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ႕မွာ ဗုဒၶဘာသာေက်ာင္းသားေတြ ခရစ္ယာန္သာသနာကို ကူးေျပာင္းသြားခဲ့တဲ့အတြက္ ေဒသခံေတြကကန္႔ကြက္ၿပီးသာသနာျပဳေက်ာင္းေတြကို အတင္းအဓမၼပိတ္ပစ္

ခဲ့တဲ့သမုိင္းေၾကာင္းရွိတယ္။၁၈၂၄ ခုႏွစ္မွာ ေအာက္ျမန္မာျပည္ကုိ ၿဗိတိသွ်ေတြ သိမ္းပိုက္ၿပီးေနာက္၁၂ ႏွစ္

အၾကာမွာ အဲဒီျပႆနာျဖစ္ခဲ့ၿပီး ေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ႕ဟာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္သစၥာခံမ်ားအတြက္ ဂုဏ္သတင္းႀကီးမား

ခဲ့ပါတယ္။ ၿဗိတိသွ်လက္ေအာက္မွာ အိႏၵိယကေန မြတ္စလင္ေတြ အစုလုိက္အၿပဳံလိုက္၀င္ေရာက္ခဲ့ၿပီး အခု

ေတာ့ သူတုိ႔ရဲ႕မ်ိဳးဆက္ေတြဟာ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ၅ ပုံတစ္ပုံေလာက္ရွိေနတယ္။

၁၉၉၇ ခုႏွစ္ကို ျပန္ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ ေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ႕မွာ ႏွစ္ဖက္လွဦးေက်ာ္လြင္ ေရးသားထုတ္ေ၀တဲ့ “၉၆၉”

အမည္နဲ႔ စာမ်က္ႏွာ ၄၀ ပါ စာအုပ္ထြက္ရွိလာပါတယ္။ စာအုပ္ရဲ႕အဓိကလိုရင္းကေတာ့ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြ

ကို သူတုိ႔ရဲ႕အိမ္ေတြ၊ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြနဲ႔ ယာဥ္ေတြမွာ “၉၆၉”တံဆိပ္ကို ထင္ထင္ရွားရွား ကပ္ထားဖို႔ တုိက္တြန္းထားတာပါ။တျခားဘာသာကို ေ၀ဖန္တုိက္ခိုက္ဖုိ႔ ေျပာထားတာတစ္ခုမွမရွိေပမယ့္ဗုဒၶဘာသာ၀င္

ေတြကို လူေကာင္းေတြျဖစ္ေစဖုိ႔နဲ႔ တစ္ေယာက္ကို တစ္ေယာက္ အျပန္အလွန္ ေထာက္ပံ့ဖို႔ တုိ္က္တြန္းထား

ပါတယ္။

ႏွစ္အနည္းငယ္ၾကာတဲ့အခါမွာ ေနာက္ထပ္ ထြက္လာတဲ့စာအုပ္ကေတာ့ မြတ္စလင္ မုန္းတီးေရးအေၾကာင္း

ေရးထားတဲ့ “အမ်ိဳးေပ်ာက္မွာ စိုးေၾကာက္စရာ”ဆိုတဲ့ စာအုပ္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒီစာအုပ္မွာလည္း ဗုဒၶဘာသာ

၀င္ေတြကို ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္ေနထုိင္ဖုိ႔ အေလးေပးေျပာၾကားထား ေပမယ့္ ဗုဒၶဘာသာကာကြယ္ေရးဖုိ႔

အတြက္ဆုိၿပီးေတာ့ မြတ္စလင္ေတြကို ခြဲျခားဆက္ဆံဖို႔ အားေပးတဲ့ ပညတ္ခ်က္ ၁၇ ခ်က္ ထုတ္ျပန္ထားတာ

ေတာ့ရွိပါတယ္။

ဒီစာအုပ္ကို ၂၀၀၀ျပည့္ႏွစ္ေလာက္မွာ ပထမဆုံးႀကိမ္ ထုတ္ေ၀ခဲ့ေပမယ့္ တရား၀င္ေတာ့ မဟုတ္ခဲ့ပါဘူး။ ဒီလိုစာအုပ္မ်ိဳးကို လက္၀ယ္ေတြ႕ရွိရင္လည္း ၁၉၅၀ အေရးေပၚအက္ဥပေဒ ပုဒ္မ ၅(ည)အရ ေထာင္ဒဏ္ ၇ ႏွစ္အေရးယူခံရႏုိင္ပါတယ္။ 

ဒီစာအုပ္မွာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြကို မြတ္စလင္အေပၚ “ျဖတ္ သုံးျဖတ္”က်င့္သုံးဖုိ႔ တိုက္တြန္းထားတယ္။ ပထမ

“ျဖတ္”ကေတာ့မြတ္စလင္ေတြနဲ႔စီးပြားေရးအားလုံး ျဖတ္ေတာက္ဖုိ႔၊ ေနာက္တစ္ခုက မြတ္စလင္ေတြ ဗုဒၶဘာ

သာ၀င္နဲ႔လက္ထပ္တာကို ခြင့္မျပဳဖုိ႔၊ ေနာက္ထပ္တစ္ခု ကေတာ့ လူမႈဆက္ဆံေရးမွာ မြတ္စလင္ေတြနဲ႔ ကင္း

ကင္းရွင္းရွင္းေနၿပီး ေမးထူးေခၚေျပာေလးေတာင္ မလုပ္ဘဲ အဆက္အသြယ္ ျဖတ္ေတာက္ဖို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ

ဟာ ဘာမွမဟုတ္သလိုထင္ရေပမယ့္ အဓိကရုဏ္းေတြကို ဦးတည္ေနပါတယ္။

မြတ္စလင္ဆန္႔က်င္ေရးလႈံ႕ေဆာ္မႈေတြမွာ အဓိက လႈပ္ရွားေနတာကို အထင္အရွား ေတြ႕ျမင္လာရတဲ့ အခု

အခ်ိန္မွာေတာင္ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈဟာ အၾကမ္းမဖက္ပါဘူးလုိ႔ ျငင္းဆို ေနတုန္းပါပဲ။ အျပင္ပန္းအားျဖင့္ေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းတဲ့ လႈပ္ရွားမႈေပါ့။ 

ဥပမာအားျဖင့္ ဦး၀ိမလက ကေလးေတြအတြက္ ေႏြရာသီယဥ္ေက်းလိမၼာသင္တန္းကိုဖြင့္လွစ္သင္ၾကားေပး

တဲ့အခါ မိဘတစ္ခ်ိဳ႕က သူတုိ႔ကေလးေတြကို ဒီေက်ာင္းကို ပို႔ဖို တြန္႔ၾကတယ္၊ ဘာလုိ႔လဲဆုိေတာ့ မုန္းတီးေရး

တရားေတြ ရိုက္သြင္းခံရမွာစိုးလို႔ပါ။ ဒါေပမယ့္ ဒီလိုေက်ာင္းတခ်ဳိဳ႕မွာ ေတာ့ ရာန႔ဲခ်ီတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြကို စည္းရုံးႏုိင္ၿပီး သူတုိ႔ရဲ႕ ေအာင္ျမင္မႈကို ျပသပါတယ္။

ဗုဒၶဘာသာ၀င္တို႔ရဲ႕ တုန္႔ျပန္ခ်က္

၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈကို ေထာက္ခံသူေတြက သူတုိ႔ရဲ႕ပန္းတိုင္ဟာ ကိုယ့္သာသနာကို ကာကြယ္ဖုိ႔ပဲျဖစ္ၿပီး တျခား

ဘာသာကုိ တုိက္ခိုက္ဖုိ႔မဟုတ္ဘူးလုိ႔ ခုခံကာကြယ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဘာေၾကာင့္ မြတ္စလင္စီးပြားေရးေတြ

ကုိ ဆန္႔က်င္သပိတ္ေမွာက္ရတာပါလဲလုိ႔ ေမးတဲ့အခါမွာေတာ့ ေမာ္လၿမိဳဳင္ နန္းဦးေက်ာင္းဆရာေတာ္ ဦးေရ

၀တ က ဒါဟာ မြတ္စလင္ေတြက ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြကို ခြဲျခားဆက္ဆံတာထက္ မပိုပါဘူးလုိ႔ ခုခံေျပာဆုိပါ

တယ္။

“က်ဳပ္ေမးခ်င္တယ္… ဒီမူ၀ါဒကို ဘယ္သူစၿပီးက်င့္သုံးတာလဲ၊ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာမြတ္စလင္ေတြကဗုဒၶဘာသာ

၀င္ေတြရဲ႕ ဆုိင္က ေစ်း၀ယ္ဖုိ႔ ျငင္းပယ္ခဲ့တာ၊ ေနာက္ဆုံး ကြမ္းယာဆုိင္ကေတာင္ မ၀ယ္ဘူး၊ ၇၈၆ အခ်င္း

ခ်င္းပဲ အားေပးတာ၊ဒီအတုိင္းဦးဇင္းတုိ႔ကလိုက္လုပ္တာပဲ”လို႔ ဦးေရ၀တက မိန္႔တယ္။၉၆၉ စေတကာအျပည့္

ကပ္ထားတဲ့ လြတ္အိတ္ေလး ေဘးခ်ထိုင္ရင္း ဦးဇင္းက ဆက္လက္မိန္႔ပါတယ္။“မြတ္စလင္ေတြန႔ဲညားတဲ့ ဗုဒၶ

ဘာသာ၀င္ေတြကို ကုိယ့္ဘာသာကုိ က်င့္သုံးခြင့္ အစၥလာမ္က ဘာေၾကာင့္လုိ႔ မေပးတာလဲ၊ ေမြးလာတဲ့ က

ေလးေတြကိုလည္းမြတ္စလင္ျဖစ္ရမယ္လုပ္တယ္၊သူတုိ႔ဘာသာမွာလြတ္လပ္စြာ ယုံၾကည္ကိုးကြယ္ခြင့္ မေပး

ထားဘူး၊ သူတုိ႔ဟာ လူ႕အခြင့္ေရးကို ခ်ိဳးေဖာက္ေနတယ္”သူူတုိ႔ရဲ႕ စြတ္စြဲခ်က္နဲ႔အတူ ၉၆၉ အဖြဲ႕သားေတြရဲ႕ 

လက္ေတြ႕က်င့္သုံးမႈဟာ တကယ္လည္း ထိေရာက္ပါတယ္။

ဦးတင္ေအာင္ဆိုသူမြတ္စလင္အမ်ိဳးသားကသူ႕သားရဲ႕ ေမာ္ေတာ္ဆုိင္ကယ္ အပုိပစၥည္းဆုိင္လည္း တစ္၀က္

ေလာက္ အရင္းျပဳတ္ေနပါၿပီလို႔ ေျပာျပတယ္။ သူ႔သားဆုိင္က ေစ်းႏႈန္းခ်ိဳသာၿပီး၀န္ေဆာင္မႈေကာင္းတယ္ဆုိ

တဲ့ နာမည္ရွိတဲ့တုိင္ေအာင္ ေဖာက္သည္အမ်ားစုက ျပန္လွည့္သြားၾကတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

တဘက္မွာလည္း ဗုဒၶဘာသာ၀င္အခ်ိဳ႕က သူတုိ႔ရဲ႕ အိမ္ေတြ၊ ဆုိင္ေတြနဲ႔ ယာဥ္ေတြမွာ ကပ္ထားတဲ့ ၉၆၉ တံ

ဆိပ္ေတြကို စတင္ ခြာပစ္ေနပါၿပီ။ ဆုိင္ကယ္တကၠစီ ေမာင္းသူတစ္ဦးကေတာ့ သူ႔ဆုိင္ကယ္မွာ ၉၆၉ တံဆိပ္

ကပ္တုန္းက မြတ္စလင္ ေဖာက္သည္ေတြ မရပါဘူးတဲ့။ သူ႕အတြက္ ၀င္ေငြဆုံးရႈံးလုိ႔ အခုေတာ့ အဲဒီတံဆိပ္

ကို ခြာပစ္လိုက္ပါၿပီ။ဒီလႈပ္ရွားမႈဟာအေျခခံလူမ်ိဳးေရးခဲြျခားမႈပဲလို႔ သူက အသိအမွတ္ျပဳပါတယ္။“လူေတြက

အသစ္အဆန္းကိုစိတ္၀င္စားတယ္၊ဒါလူ႕ဗီဇပဲေလ၊ ဒါေပမယ့္ ေရရွည္မွာေတာ့မရပါဘူး၊ဘာသာတရားတုိင္း

ရဲ႕ အႏွစ္သာရက ၿငိမ္းခ်မ္းမႈ၊ စာနာေထာက္ထားမႈ၊ လွပမႈေတြုပါပဲ”လို႔ ဦးတင္ေအာင္က ရွင္းျပပါတယ္။

ႏိုင္ငံေရးႏြယ္တဲ့ ဘာသာေရး

၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈဟာ ျမန္မာျပည္မွာ ေတာ္ေတာ္ေလးအံ့ၾသဖြယ္ရာျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ဒါေပမယ့္ ကံမေကာင္းတာ

ကေတာ့ တိုင္းျပည္အတြက္ ဘာတစ္ခုမွ မေဆာင္က်ဥ္းေပးႏုိင္ခဲ့ပါဘူး။ ဒီလိုပဋိပကၡေတြ ျဖစ္ပြားရတာဟာ ဘာသာေရးရဲ႕တြန္းအားေတြပါတယ္လုိ႔ယူဆၾကေပမယ့္တခ်ိန္တည္းမွာ ေလ့လာသုံးသပ္သူတစ္ခ်ိဳ႕ကေတာ့

အစုိးရရဲ႕ မူ၀ါဒေတြမွာ စစ္အာဏာခိုင္ၿမဲဖုိ႔ဘာသာေရး၊လူမ်ိဳးေရးခြဲျခားမႈ ေပၚလစီကို ကာလရွည္ၾကာစြာက်င့္

သုံးခဲ့တယ္လုိ႔ ေထာက္ျပပါတယ္။

“ေန၀င္းကအဓိကတရားခံပဲ၊၉၆၉ မဟုတ္ဘူးလုိ႔ ၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္ ႏုိင္ငံေရးသမား ဦးထြန္းသန္းက ေျပာ

ပါတယ္။ ၁၉၆၂ ခုႏွစ္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေန၀င္း တုိင္းျပည္အာဏာမသိမ္းကခင္ မြတ္စလင္ေတြဟာ တန္းတူအခြင့္ေရး

ရခဲ့လုိ႔ ေပ်ာ္ရႊင္ခဲ့တယ္။ ျမန္မာျပည္က မတူညီကြဲျပားတဲ့ ဘာသာတရားေတြၾကားမွာ ယုံၾကည္မႈပ်က္ယြင္းခဲ့

တာဟာ ျမန္မာ့ဆိုရွယ္လစ္လမ္းစဥ္ပါတီက က်င့္သုံးခဲ့တဲ့ ေပၚလစီေတြေၾကာင့္ပဲျဖစ္တယ္လုိ႔ ဦးထြန္းသန္း

က ျပစ္တင္ေ၀ဖန္ပါတယ္။

“မ.ဆ.လ က ဘာသာေရးခြဲျခားဆက္မႈေတြကို တရား၀င္ေပၚလစီအေနနဲ႔ က်င့္သုံးတယ္၊ အဲဒီေပၚလစီကပဲ မြတ္စလင္ေတြကို အခ်င္းခ်င္း အျပန္အလွန္ေထာက္ပံ့ဖုိ႔ အေျခအေနတစ္ရပ္ကို ဖန္တီးေပးလိုက္တာပါပဲ၊ အဲ

ဒီရလာဒ္ေၾကာင့္ပဲ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြၾကားမွာလည္း မြတ္စလင္ေတြဟာ သူတုိ႔နဲ႔မတူဘဲ သီးျခားခြဲထြက္ေန

တယ္လု႔ိ ျမင္လာၾကတာေပါ့”လုိ႔ သူက ဆိုပါတယ္။ဆယ္စုႏွစ္နဲ႔ခ်ီၿပီး မြတ္စလင္ေတြကို အဖက္မလုပ္ေပမယ့္

လည္းမြတ္စလင္ေတြအတြက္က ျပည့္၀တဲ့ ႏုိင္ငံသားျဖစ္ခြင့္မေပးတာေလာက္မခံစားခဲ့ရပါဘူး။“ကၽြန္ေတာ္

တုိ႔ကို ကုလားလုိ႔ေခၚလည္း ဂရုမစိုက္ပါဘူး၊ ဒါေပမယ့္ အေျခခံ လူ႕အခြင့္ေရးပဲ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ လုိခ်င္ပါတယ္”

လုိ႔ ေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ႕ စြမ္းႀကီးရပ္ကြက္ရွိ မိုရီဗလီက ဆရာတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ဦးျမင့္လြင့္က ေျပာျပပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ မတ္လကျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့မိတၳီလာၿမိဳ႕ကမြတ္စလင္ဆန္႔က်င္ေရး အၾကမ္းဖက္မႈအၿပီးမွာ သမၼတ ဦးသိန္း

စိန္ကမြတ္စလင္ေတြရဲ႕အခြင့္ေရးကို ကာကြယ္ေပးပါမယ္လုိ႔ ကတိေပးခဲ့တယ္။ သို႔ေသာ္လည္း အစိုးရရဲ႕ ရပ္

တည္ခ်က္က ရွင္းလင္းျပတ္သားမႈမရွိဘူးလုိ႔ ဦးျမင့္လြင့္က ဆုိပါတယ္။

“လက္ပံေတာင္းေတာင္ ေၾကးနီစီမံကိန္း ဆႏၵျပသူေတြကို ဘယ္လုိ အလ်င္အျမန္ၿဖိဳခြဲခဲ့လဲဆိုတာ ၾကည့္ပါ၊ မိတၳီလာအပါအ၀င္တျခားၿမိဳ႕ေတြမွာအၾကမ္းဖက္မႈေတြျဖစ္တာကိုေတာ့ဘာေၾကာင့္ ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ အေရး

မယူရတာလဲ၊ အဲဒီေနရာမွာ သူတုိ႔ရဲ႕ အက်ိဳးစီးပြားသာ ရွိေနမယ္ဆုိရင္ ေသဆုံးမႈေတြ ပ်က္စီးဆုံးရႈံးမႈေတြ ဒီ

ေလာက္အထိ ျဖစ္လာမွာမဟုတ္ဘူး”လို႔ ဦးျမင့္လြင္က ေထာက္ျပပါတယ္။

ႏိုဗယ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုရွင္လည္းျဖစ္NLDပါတီေခါင္းေဆာင္လည္းျဖစ္သူ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကမြတ္စ

လင္ေတြအတိုက္ခိုက္ခံေနရတာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး တခြန္းမွမေျပာတဲ့အတြက္ စိတ္မေကာင္းျဖစ္မိပါသလားလု႔ိ

ေမးၾကည့္တဲ့အခါမွာေတာ့ ဦးျမင့္လြင့္က သူမအေနနဲ႔ သူတုိ႔ကုိယ္စား မေျပာဘဲေနတာက ပိုၿပီးသင့္ေတာ္ပါ

မယ္လုိ႔ ဆိုပါတယ္။

“သူ႕ကို ဒီျပႆနာထဲ ၀င္မပါေစခ်င္ဘူး၊ ဒီအတုိင္းပဲေနေစခ်င္တယ္၊ ဒါေပမယ့္ သူလည္း ကၽြန္ေတာ္တုိ႔အ

တြက္ စိတ္မေကာင္းျဖစ္မယ္ဆုိတာ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ သိပါတယ္”လို႔ ဦးျမင့္လြင့္က ဆုိပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္း

စုၾကည္ သမၼတျဖစ္လာရင္ေတာ့ အေျခအေနေတြ ေကာင္းမြန္လာမယ္လုိ႔ ယုံၾကည္တဲ့အေၾကာင္းလည္း သူ

က ထပ္ေျပာပါတယ္။

ႏိုးၾကားသတိနဲ႔ လူ႕အဖြဲ႕အစည္း

မိတၳီလာမွာျဖစ္ခဲ့တဲ့ မြတ္စလင္ဆန္႔က်င္ေရးပဋိပကၡမွာလူ ၄၃ ေယာက္ေသၿပီးကတည္းက ႏိုင္ငံအႏွံ႔အျပား

က ၿမိဳ႕ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ျမန္မာမြတ္စလင္ေတြဟာတုိက္ခုိက္ခံရမႈေတြပိုမိုႀကံဳေတြလာရပါတယ္။“မိတၳီ

လာပဋိပကၡျဖစ္ၿပီးကတည္းက တစ္ညမွ ေကာင္းေကာင္းအိပ္လုိ႔မရေတာ့ဘူး”လို႔ မိုရီဗလီမွ မြတ္စလင္တစ္

ဦးျဖစ္သူ ဦးေဇာ္ႏုိင္က ဆုိတယ္။

ေမာ္လၿမိဳင္မွာရွိတဲ့ဗလီေတြမွာလည္းအနည္းငယ္ ျပႆနာရွာတာေတြေတာ့ရွိပါတယ္။ဗလီကိုခဲနဲ႔ေပါက္တာ

ေတြရွိတယ္။ စြမ္းႀကီးရပ္ကြက္မွာ လူစိမ္းတစ္ေယာက္ေရာက္လာရင္ကို ေဒသခံေတြအတြက္ ရင္ထိတ္ေနရ

တယ္။

“ဘယ္သူ႔ကိုမွ အျပစ္မေျပာခ်င္ဘူး၊ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ခဲေပါက္တဲ့သူကိုလည္း ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ မသိဘူး၊ ဒါေပမယ့္ တစ္ခုေသခ်ာတာကေတာ့ ၉၆၉ ဒီဗီဒီေခြေတြ စေ၀ၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ ဒါေတြျဖစ္တာပဲ”လုိ႔ ဦးျမင့္

လြင့္က ရွင္းျပတယ္။

“ခဲဘယ္သူေပါက္ဆိုတာက အဓိကမက်ပါဘူး၊ လႈံ႕ေဆာ္သူနဲ႔ အမုန္းတရားျဖန္႔ခ်ိသူကိုပဲ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ သတိ

ထားတယ္၊ ၉၆၉ အုပ္စုက ဘယ္သူေတြဆုိတာလဲ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ သိပါတယ္”ေနာက္ဆုံးမွာ ဒီပဋိပကၡေတြက

ထိန္းမႏုိင္သိမ္းမရျဖစ္ခဲ့မယ္ဆုိရင္ေတာ့ လုပ္တဲ့သူေရာ ခံရတဲ့သူေရာ အားလုံး အႀကီးအက်ယ္ ဆုံးရႈံးမႈနဲ႔ ရင္

ဆိုင္ရမွာပါပဲလုိ႔ ဦးျမင့္လြင္က ေျပာျပသြားပါ တယ္။

(မွတ္ခ်က္-ဒီေဆာင္းပါးကို၂၀၁၃ ခုႏွစ္ဇြန္လထုတ္ဧရာ၀တီမဂၢဇင္းတြင္ ေဖာ္ျပၿပီးျဖစ္ပါသည္။)Irrawaddy

Megizine ပါA Radically Different Dhamma ေဆာင္းပါးကိုစိုင္ဖုလႅာပာ္(ျမန္မာမြတ္စလင္မ္မီဒီယာ)ဘာသာျပန္

ဆိုသည္။

 

ဘာသာျပန္-စိုင္ဖုလႅာပာ္(ျမန္မာမြတ္စလင္မ္မီဒီယာ)

ေမာ္လၿမိဳင္။

 

ရန္ကုန္နယူးေဒးလီးစ္(မီဒီယာ)
ကိုလတ္ (ပန္ဘဲတန္္:) :၂၇.၆.၂၀၁၃

Read More

လူငယ္ႏွင့္ ဓမၼ

ေမး။ ။ တရားဓမၼက ကေလးေတြကို အကူအညီ အေထာက္ပံ့ ေပးႏိုင္ပါသလား။ ကေလးေတြကို ဘယ္လိုနည္းမ်ိဳးနဲ႔ တရားဓမၼ သင္ေပးႏိုင္ပါသလဲ။

ေျဖ။ ။ ကေလးေတြဟာ ျဖဴစင္ၾကတယ္ဆိုတာကို ဘယ္သူ ျငင္းခ်က္ထုတ္ႏိုင္ပါသလဲ။ တရားဓမၼရဲ့ ျမင့္ျမတ္မႈကိုေရာ ဘယ္သူ ကန္႔ကြက္ႏိုင္ပါသလဲ။ ႐ိုး႐ိုးသားသားနဲ႔ ေျဖၾကည့္ပါ။ တရားဓမၼက ကေလးေတြကို အကူအညီ အေထာက္ပံ့ ေပးႏိုင္ပါသလားဆိုတဲ့ ေမးခြန္းကိုလည္း ကိုယ့္ဟာကိုယ္ပဲ ဆက္ၿပီး ေျဖၾကည့္လိုက္ပါဦး။

                              Click Here : For English Version 

သူတစ္ပါးကို အေႏွာင့္အယွက္ မေပးတာနဲ႔ သူတစ္ပါးကို အတတ္ႏိုင္ဆံုး ကူညီပံ့ပိုးေပးတာတို႔ဟာ ဘုရားရွင္ ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ့တဲ့ တရားဓမၼေတြရဲ့ အႏွစ္သာရ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကို တစ္ျခားဘာသာေတြကလည္း တန္ဖိုးထားၾကပါတယ္။ ဘယ္ဘာသာ၀င္ မိဘေတြပဲျဖစ္ျဖစ္ သူတို႔ ကေလးေတြကို ဒီတရားေတြ က်င့္သံုးၾကေစခ်င္ပါတယ္။ ဘာသာ၀င္ေတြ အခ်င္းခ်င္း အျပန္အလွန္ နားလည္ၿပီး ညီညီညြတ္ညြတ္ ေနႏိုင္တဲ့ လူ႔အဖြဲ႔အစည္း ျဖစ္လာဖို႔ေပါ့။ ကေလးေတြကို က်င့္သံုးေစခ်င္တယ္ဆိုရင္ လူႀကီးေတြက လက္ေတြ႔ က်င့္သံုးျပတာ အေကာင္းဆံုး ျဖစ္ပါတယ္။ လူႀကီးေတြ တကယ္ က်င့္သံုးႏိုင္ရင္ ကေလးေတြအေပၚမွာ တိုက္႐ိုက္ သက္ေရာက္ပါလိမ့္မယ္။

ကေလးေတြရဲ့ ရင္ထဲမွာ ဗုဒၶဘာသာ သေႏၶတည္လာေအာင္ အိမ္မွာ စၿပီး လုပ္ေပးသင့္ပါတယ္။ အိမ္မွာ ဘုရားစင္ ရွိတယ္ဆိုရင္ ကေလးေတြ ဘုရားစင္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေ၀ယ်ာ၀စၥ ေဆာင္ရြက္ခြင့္ ရတာေပါ့။ ဘုရားဦးခ်ပံု၊ ဆြမ္းကပ္ပံု၊ ပန္းကပ္ပံု၊ ေရခ်မ္းကပ္ပံုေတြ သင္ေပးႏိုင္တာေပါ့။ ကေလးေတြနဲ႔အတူ ဘုရားေ၀ယ်ာ၀စၥ ေဆာင္ရြက္သင့္ပါတယ္။ ကေလးေတြ ငယ္ငယ္ကတည္းက မိဘနဲ႔ သားသမီး ဘာသာေရးအရ ဆက္စပ္ေနသင့္ပါတယ္။ ငယ္ငယ္ကတည္းက အေလ့အက်င့္ ရထားရင္ အရြယ္ေရာက္တဲ့ အခါမွာ အလားအလာ ေကာင္းတာေပါ့။
ကေလးေတြဟာ ဂီတကို ျမတ္ႏိုးတတ္ၾကပါတယ္။ ဂီတသံနဲ႔ ရြတ္တာဖတ္တာကို ကေလးေတြ သေဘာက်တတ္ပါတယ္။ ခံစားမႈသီခ်င္းေတြနဲ႔ သားေခ်ာ့ေတးေတြအျပင္ ဓမၼဂီတကိုပါ ကေလးေတြနဲ႔ မိတ္ဆက္ေပးသင့္ပါတယ္။ ရင္ခြင္ပိုက္အရြယ္ ကေလးငယ္ ပင္ပန္းေနတာ၊ အလိုမက် ျဖစ္ေနတာ သတိထားမိရင္ ကေလးအတြက္ ဂါထာမႏၲာန္ ရြတ္ေပးၾကည့္ပါ။ ကေလးရဲ့ အျပဳသေဘာ တံု႔ျပန္မႈကို ေတြ႔ရပါလိမ့္မယ္။
အသိမိတ္ေဆြ မိသားစု တစ္ခုမွာ ထမင္းမစားခင္ မိသားစုလိုက္ ဆြမ္းေတာ္ကပ္ၾကတာ ေတြ႔ဖူးပါတယ္။ ဒီထက္ ပိုၿပီး ထူးျခားတာက ဆြမ္းေတာ္ကပ္ ၀တ္ရြတ္စဥ္ကို ငါးႏွစ္သား ကေလးက ေရွ႕ကတိုင္ေပးသြားပါတယ္။ ဒါဟာ ႐ိုးတယ္ထင္ရေပမယ့္ ကေလးနဲ႔ မိဘၾကားက ေလးနက္တဲ့ ဓမၼဆက္ထံုးတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။

တစ္ပတ္တစ္ခါ တစ္လတစ္ခါ နီးစပ္ရာ မိသားစုေတြ စုဆံုၿပီး ဘာသာေရးကိစၥ ေဆာင္ရြက္ၾကတာေတြလည္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေတြ႔ဖူးပါတယ္။ ဒီလို ပံုမွန္လုပ္ေနတာဟာ ကေလးေတြကို ဓမၼသင္တန္း အတက္ခိုင္းၿပီး သင္တန္းၿပီးတာနဲ႔ ကိစၥၿပီးသြားတာထက္ အမ်ားႀကီး သာပါတယ္။ မိသားစုကို ပစ္ထားခဲ့ၿပီး၊ မိတ္ေဆြေတြကိုလည္း သတိမရႏိုင္ဘဲ အခ်ိန္လု စီးပြားရွာၾကရတဲ့ ေခတ္ႀကီးထဲမွာ ဒီလို ပံုမွန္ေလး လုပ္သြားႏိုင္ရင္ မိသားစုေတြ စုစည္းေပ်ာ္ရႊင္မႈ ေလာကီအက်ိဳးလည္း ရရွိသလို ဘာသာေရးကို က်င့္သံုးၿပီးလည္း ျဖစ္သြားပါတယ္။ မိတ္ေဆြမိသားစုေတြ အခ်င္းခ်င္းလည္း အျပန္အလွန္ ကူညီခြင့္ေတြ ရလာတာေပါ့။ ကေလးငယ္ေတြအနဲ႔အတူ ဘာသာေရးကိစၥ တစ္ခုခု သေဘာေလာက္ ခပ္က်ဥ္းက်ဥ္း လုပ္လိုက္ၿပီး ေပ်ာ္ပြဲစားၾကတယ္၊ ကစားၾကတယ္ ဆိုရင္ကိုပဲ ေတာ္ေတာ္ေလး ထိေရာက္ပါတယ္။ ေပ်ာ္ပြဲစာထြက္ရင္း၊ ကစားခုန္စားလုပ္ရင္း ဘာသာေရးကိစၥ ေဆာင္ရြက္သင့္သလားလို႔ ေမးခ်င္ ေမးႏိုင္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔ မလုပ္သင့္ရမွာလဲ။ လုပ္ရမွာ ေၾကာင္တယ္လို႔ ထင္မိသလား။ မထင္ပါနဲ႔။ သူတစ္ပါးက ငေၾကာင္လို႔ အထင္ခံရမွာ ေၾကာက္သလား။ ထင္ခ်င္သလို ထင္ၾကပါေစ။ ကိုယ့္ဘာသာေရး ကိုယ္လုပ္တာပဲ။

မိဘနဲ႔ သားသမီး အတူတူ တရားထိုင္ႏိုင္ပါတယ္။ ကေလးေတြအတြက္ အခ်ိန္ သိပ္ၾကာစရာ မလိုပါဘူး။ ကေလးေတြကို အားစိုက္သတိထားၿပီး အသက္႐ႉဖို႔ သင္ေပးပါ။ ဘယ္လိုခံစားလိုက္ရတယ္ ဆိုတာကို သတိထားမိေအာင္ အသက္႐ႉခိုင္းပါ။ တရားထိုင္တာကို ႀကီးေလးမြန္ျမတ္တဲ့ ကိစၥႀကီး၊ ကေလးေတြနဲ႔ မဆိုင္တဲ့ ဘာသာေရး လုပ္ငန္းႀကီးလို႔ မသတ္မွတ္ပါနဲ႔။ မြန္ျမတ္တဲ့ ကိစၥတိုင္း ႀကီးေလးစရာ မလိုပါဘူး။ လြယ္လြယ္ေလးနဲ႔လည္း မြန္ျမတ္လို႔ ရပါတယ္။ အာနာပါန ကမၼ႒ာန္းက ကေလးေတြအတြက္ ခက္ေနရင္ ဗုဒၶါႏုႆတိ ကမၼ႒ာန္း အပြားခိုင္းပါ။ ကမၼ႒ာန္းဆိုၿပီး စကားလံုးကသာ ႀကီးေနတာ လုပ္ရတာက ႐ိုး႐ိုးေလးပါ။ ဘုရားဂုဏ္ကို အာ႐ံုျပဳလိုက္႐ံုပဲ မဟုတ္လား။ ဘုရားရွင္ရဲ့ ပံုေတာ္ကို စိတ္ထဲမွာ ပံုေဖာ္ၾကည့္ခိုင္းႏိုင္ပါတယ္။ ဒီေလာက္ေတာ့ ကေလးေတြအတြက္ မခက္ပါဘူး။ ေမတၱာပြားတာလည္း ကေလးေတြ လုပ္ႏိုင္တာေပါ့။ တည္တည္ၿငိမ္ၿငိမ္ ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္း ေနတတ္တာဟာ ဘ၀မွာ အေရးႀကီးတဲ့ စြမ္းရည္တစ္ခုပါ။ ဒီစြမ္းရည္ကို ေမတၱာပြားျခင္းအားျဖင့္ တည္ေဆာက္ႏိုင္ပါတယ္။

မိသားစုလိုက္ ေက်ာင္းကန္ဘုရား ေစတီပုထိုးေတြ သြားေရာက္ လည္ပတ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဘိုးဘြားရိပ္သာလို လူမႈေရး ေဆာင္ရြက္တဲ့ ေနရာဌာနေတြလည္း သြားေရာက္ လည္ပတ္ႏိုင္ပါတယ္။ လည္ပတ္ရာက ျပန္လာရင္ ဘာေတြ ျမင္ေတြခဲ့ရတယ္၊ ဘယ္လိုေတြ ခံစားခဲ့ရတယ္၊ ဘာေတြ လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ခ်င္စိတ္ ျဖစ္ေပၚခဲ့တယ္ ဆိုတာကို ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

ကေလးေတြအတြက္ ထုတ္ေ၀ထားတဲ့ ဗုဒၶ၀င္စာအုပ္ေတြကို ကေလးနဲ႔မိဘ အတူဖတ္သင့္ပါတယ္။ ဗုဒၶ၀င္ ဗီဒီယိုေတြ အတူ ၾကည့္သင့္ၾကပါတယ္။ မိဘက ကေလးေတြကို လမ္းျပသြန္သင္ႏိုင္တာေပါ့။ ကေလးေတြအတြက္ ထုတ္ေ၀တဲ့ ဓမၼစာအုပ္ေတြ အမ်ားႀကီး ရွိပါတယ္။ ဗုဒၶ၀င္ ကာတြန္းဇာတ္လမ္းေတြလည္း ေပါပါတယ္။ စာေတြဖတ္၊ ဗီဒီယိုေတြၾကည့္ၿပီး ကေလးေတြနဲ႔ မသိမသာ ေဆြးေႏြးၾကည့္ပါ။ ကေလးေတြ ေပ်ာ္ေအာင္ ေပါ့ေပါ့ပါးပါး ေဆြးေႏြးပါ။ လမ္းညႊန္မႈနဲ႔ ဆြဲေဆာင္ၿပီး ေဆြးေႏြးပါ။ ကေလးေတြဟာ နက္နဲတဲ့ ကံတရား၊ ဘ၀သံသရာ သေဘာတရားေတြကို လက္ခံဖို႔ အဆင္သင့္ ျဖစ္ေနတယ္ဆိုတာ ေတြ႔ရပါလိမ့္မယ္။ ကေလးေတြဟာ တိရစၧာန္ေတြ၊ နိမ့္က်သူေတြကို သနားတတ္လာတာကိုလည္း တအံ့တၾသ ေတြ႔ရပါလိမ့္မယ္။

ဗုဒၶဘာသာ ေက်ာင္းကန္ဘုရားေတြမွာ ကာယိေျႏၵကို တည္တည္ၿငိမ္ၿငိမ္ ေအးေအးေဆးေဆး ေစာင့္ထိန္းထားတတ္ၾကပါတယ္။ ရဟန္းသံဃာေတြ လူႀကီးမိဘေတြေရွ႕မွာ ၿငိမ္ၿငိမ္သက္သက္ ေနတာဟာလည္း ဗုဒၶဘာသာရဲ့ အေလ့အထ တစ္ခုပါပဲ။ ဗုဒၶဘာသာမွာမွ မဟုတ္ပါဘူး။ ကာယိေျႏၵ ထိန္သိမ္းျခင္းကို ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက လိုလားၾကပါတယ္။ ဒီအေလ့အထနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ “ကေလးေတြ အၿငိမ္ကို မေနႏိုင္ၾကဘူး”လို႔ ညည္းညည္းညဴညဴ ေျပာၾကတဲ့ မိဘေတြ အမ်ားႀကီး ေတြ႔ဖူးပါတယ္။ ကေလးေတြ ဂနာမၿငိမ္တာဟာ မိဘေတြဆီက သင္ယူခဲ့တာ ထင္ပါတယ္။ အဲဒီလို မိဘေတြ ၿငိမ္ၿငိမ္သက္သက္ ထိုင္ေနတာကို သူတို႔ကေလးေတြ ေတြ႔ရခဲ ျမင္ရခဲမယ္ ထင္ပါတယ္။ လူႀကီးေတြ ဣေျႏၵရရ ထိုင္ေနတာကို ျမင္ရတဲ့ ကေလးေတြဟာ ဣေျႏၵရရ ၿငိမ္ၿငိမ္သက္သက္ ထိုင္ေနခ်င္စိတ္ ျဖစ္ေပၚလာတတ္ပါတယ္။ တိတ္ဆိတ္ေအးခ်မ္းမႈကို ကေလးနဲ႔မိဘ အတူတူ အလ်ဥ္းသင့္သလို မွ်ေ၀ခံစားသင့္ပါတယ္။ ဥပမာ ကေလးက မိဘရင္ခြင္မွာ ထိုင္ေနမယ္၊ မိဘက ဘုရားစာ တရားစာ ရြတ္ဖတ္ေနမယ္ေပါ့။ တစ္ခ်ိဳ႕ မိဘေတြက တရားထိုင္တဲ့ အခါမွာ ကေလးေတြ လာေႏွာင့္တာ မခံခ်င္ၾကပါဘူး။ မိဘဆႏၵကို ကေလးေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ေလးေလးစားစား နားလည္တတ္ၾကပါတယ္။ ကေလးက နားမလည္ႏိုင္လို႔ တရားထိုင္ေနတုန္း ရင္ခြင္ထဲ လာထိုင္တယ္ ဆိုရင္လည္း ျပႆနာလို႔ မယူဆသင့္ပါဘူး။ ကေလးကို ရင္ခြင္မွာထားၿပီး တရားအားထုတ္လို႔လည္း ရတာပါပဲ။

ဆယ္ေက်ာ္သက္ေတြနဲ႔ စုဖြဲ႔ၿပီး ေဆြးေႏြးတဲ့ နည္းကလည္း ထိေရာက္ပါတယ္။ ေဖာ္ေရြရင္းႏွီးမႈအေၾကာင္း၊ အတင္းအဖ်င္း စကားေတြအေၾကာင္း၊ ခ်ိန္းဆိုေတြဆံုတဲ့အေၾကာင္း စသည္ျဖင့္ ဆယ္ေက်ာ္သက္ေတြနဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ့ ေခါင္းစဥ္တစ္ခုခုကို ယူၿပီး လူႀကီးက ဦးေဆာင္ေဆြးေႏြးေပါ့။ အဲဒီလို ေဆြးေႏြးတဲ့ ေနရာမွာ အေၾကာင္းအရာ အျဖစ္အပ်က္နဲ႔ ကိုက္ညီေအာင္ ဗုဒၶဘာသာကို ဘယ္လို အသံုးခ်လို႔ ရတယ္ဆိုတာ ေပၚလြင္ေအာင္ ဆြဲယူျပေပါ့။ အၾကမ္းမဖက္ျခင္း ေမတၱာ၊ အေရးကိစၥ ၾကံဳရတဲ့အခါ ထည့္၀င္လႉဒါန္းျခင္း ရက္ေရာမႈ ဒါန အစရွိတဲ့ ဗုဒၶဘာသာ အေလ့အက်င့္ေတြကို ေန႔စဥ္ဘ၀မွာ အသံုးခ်လို႔ ရတယ္ဆိုတာ ေပၚလြင္ေအာင္ ေျပာျပေပါ့။ ကမၻာႀကီးအေၾကာင္း၊ တစ္ျခားႏိုင္ငံက လူသားေတြအေၾကာင္း လူငယ္ေတြ သိနားလည္ခြင့္ ရရွိမယ့္ နည္းလမ္းလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ တရားေတာ္ကို ေန႔စဥ္ဘ၀မွာ အသံုးခ်လို႔ ရျခင္းဟာ ဗုဒၶဘာသာရဲ့ အလွတစ္ပါး ျဖစ္ပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာမွာ ကိုယ္က်င့္တရား တန္ဖိုးေတြ၊ အၾကင္နာ ေမတၱာေတြ ရွိေနတယ္၊ ဗုဒၶဘာသာဟာ ဘ၀အတြက္ အသံုး၀င္တယ္လို႔ လူငယ္ေတြ သိႏိုင္ၾကေလေလ သူတို႔ရဲ့ ဘာသာတရားကို သူတို႔ ျပန္ၿပီး ေလးစားႏိုင္ၾကေလေလ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။
တစ္ခါတုန္းက အသက္ႏွစ္ဆယ္အရြယ္ ကေလးေတြ “ေယာက္်ားေလးနဲ႔ မိန္းကေလး ဆက္ဆံေရး”ဆိုတဲ့ ေခါင္းစဥ္နဲ႔ ေဟာေျပာေဆြးေႏြးၾကတာကို ဦးေဆာင္ေပးခဲ့ဖူးပါတယ္။ တစ္ေယာက္ၿပီးတစ္ေယာက္ အျပန္အလွန္ ေျပာၾကတယ္။ သူတို႔ဘ၀၊ သူတို႔ခံစားခ်က္ေတြအေၾကာင္း ေျပာၾကတာ ျဖစ္ေပမယ့္ တရားဓမၼနဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ့ သေဘာတရားေတြ အမ်ားႀကီး ပါေနပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာ တရားေတာ္ကိုက သဘာ၀တရားကို ေဖာ္ထုတ္ျပထားတာကိုး။ ဆိုပါစို႔ ကိုယ္က်င့္သိကၡာ ျပည့္ျပည့္၀၀နဲ႔ ေနထိုင္ရွင္သန္ဖို႔ အေရးႀကီးတယ္၊ အမွန္ကိုသာ ေျပာၾကဖို႔ အေရးႀကီးတယ္၊ ဘယ္လိုအခ်ိန္မွာ ဘယ္လို ယံုၾကည္မႈ ရွိသင့္တယ္ဆိုတာ ေလ့လာရမယ္ ဆိုတာေတြကို ကေလးေတြ ေျပာၾကေဆြးေႏြးၾကပါတယ္။ သူတို႔ ေျပာဆိုေဆြးေႏြးတာကို ဦးေဆာင္ေပးသူ တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ဘာမွ ၀င္မေျပာခဲ့ပါဘူး။ သူတို႔ ေျပာၾကတာေတြကို ေလးေလးစားစားနားေထာင္ေပးခဲ့တာပါပဲ။
 ေဆြးေႏြးပြဲၿပီးေတာ့ တစ္ခ်ိဳ႕ ေကာင္ေလးေတြ ေကာင္မေလးေတြ လာေျပာၾကတယ္။ “အံ့ၾသစရာပဲ။ ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္ေရွ႕မွာ ဒီလို ေျပာရတာ ဒါ ပထမဆံုးပဲ”တဲ့။ ကေလးေတြဟာ အထိအခိုက္ အတိမ္းအေစာင္း မခံႏိုင္တဲ့ အေၾကာင္းအရာ တစ္ခုကို လူႀကီးတစ္ေယာက္ရဲ့ ေရွ႕မွာ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေဆြးေႏြးႏိုင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္ေတြဟာ လူငယ္ေတြရဲ့ အေရးကိစၥကို စိတ္၀င္စားၾကပါလား၊ စာနာတတ္ၾကပါလားလို႔လည္း သတိထားသြားမိၾကပါတယ္။ သူတို႔ဘ၀နဲ႔ တရားဓမၼ ဆက္စပ္မႈ ရွိေနပါလားလို႔လည္း သေဘာေပါက္သြားၾကပါတယ္။
တရားဓမၼက ကေလးေတြရဲ့ ဘ၀ကို ေထာက္ပံ့ေပးႏိုင္တယ္၊ ကေလးေတြကို နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ တိုက္႐ိုက္တစ္မ်ိဳး သြယ္၀ိုက္ၿပီးေတာ့တစ္မ်ိဳး နည္းအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ တရားဓမၼေတြ သင္ေပးႏိုင္တယ္လို႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။


                                                  ဘာသာျပန္ - ရွင္အာစာရ

                                                            ရည္ညႊန္း -
pp 18-22, “Dealing with Life's Issues, a Buddhist Perspectivs” by Ven Thubten Chodron; 1st Edition, January 2008; 4th reprint of 5, 000 copies,
                                               .....................................

                         http://www.dhammaweb.net/notes/view.php?id=527
                                              ကူးယူေဖာ္ျပျခင္း ျဖစ္ပါသည္။

Read More

ျမတ္စြာဘုရား ေဟာထားေသာ လူေလးမ်ိဳးအေၾကာင္း

လူနဲ႕တိရစၧာန္ ျခားနားဟန္ ႏွစ္တန္သိရမည္
အိပ၊္ စား၊ ကာမ သိရံုမွ် မွတ္ၾကလူမပီ
အကုသိုလ္ပါယ္ ကုသုိလ္ဆြယ္ တကယ္လူပီသည္
လူမပီက အပါယ္က် ဒုကၡမလြတ္ျပီ
လူပီေနက ခ်မ္းသာရ ေရာက္ရနိဗၺာန္ဆီ တဲ့။

လူ.. လူခ်င္း.. တူတာေတာင္မွ ေလးမ်ိဳးခြဲျခား ထားပါတယ္။ လူအမ်ားစု ကေတာ့ ထင္ၾကမယ္..။ ဘာေတြမ်ား ကြဲသလဲေပါ့..။ ဘုရားရွင္ ေဟာၾကားခဲ့တဲ့ လူေလးမ်ိဳးကေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလးကို ကြဲပါတယ္။ စာဖတ္သူလည္း လူေလးမ်ိဳး ဆိုတာကုိ သိျပီးရင္ ကိုယ္ဟာ ဘယ္လိုလူမ်ိဳးထဲမွာ ပါတယ္ဆိုတာေလးကို ေ၀ဖန္ဆန္းစစ္ျပီး
 ေကာင္းသထက္ ေကာင္းေအာင္ ျပဳျပင္ဖို႕ လိုအပ္ပါတယ္။ လူစစ္စစ္ ျဖစ္ဖို႕.. အပါယ္တံခါး ပိတ္ဖုိ႕.. ဗုဒၶဘာသာ စစ္စစ္ျဖစ္ဖို႕ ဘာေတြ လိုအပ္တယ္ ဆိုတာေလး ဘုရားရွင္ ေဟာၾကားခဲ့တဲ့ လူေလးမ်ိဳးနဲ႕ တိုက္ၾကည့္ၾကရေအာင္..။ အရင္ဆံုး လူေလးမ်ိဳးနဲ႕ မိတ္ဆက္ေပးပါ့မယ္..။

လူ(၄)မ်ိဳးက ဘာေတြလဲဆိုေတာ့…
(၁) လူ႕ငရဲသား
(၂) လူ႕တိရစၧာန္
(၃) လူ႕ျပိတၱာ
(၄) လူ႕ ပရမတၱ ပါပဲ။

(၁) လူ႕ငရဲသား
လူ႕ငရဲသား ဆိုတာကေတာ့…။ တခ်ိဳ႕ လူေတြဟာ လူေတာ့ ျဖစ္လာၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဘာသာေရးနဲ႕ ပါတ္သတ္ရင္ ဘာဆိုဘာမွ မသိ.. စိတ္လည္းမ၀င္စား.. ကိုယ့္အဘုိး၊ အဘြား၊ အေဖ၊ အေမေတြက ဗုဒၶဘာသာေတြ ျဖစ္လို႕သာ မိရိုးဖလာ ဗုဒၶဘာသာ ျဖစ္လာရတယ္။ တရားစာေပလည္းမဖတ္၊ တရားလည္းမနာ၊ သံဃာေတာ္ ျမတ္ေတြဆီ တရားေတြ ေမးျမန္းရမွန္းလည္းမသိ၊ ကုသိုလ္ဆိုတာကို ဘယ္လိုမွ စိတ္မ၀င္စားပါဘူး။ လူ႕ဘ၀ရဲ႕ အႏွစ္သာရကို လံုး၀နားမလည္ပဲနဲ႕ စီးပြားေတြ မတရားတဲ့နည္းနဲ႕ ရေအာင္ရွာပါတယ္။ ဘယ္သူဘာျဖစ္ျဖစ္ ကိုယ္ေကာင္းစားရင္ျပီးေရာ လိမ္ညာျပီးေတာ့ စီးပြားေတြ ရွာပါတယ္.. ရလာတဲ့ ဥစၥာပစၥည္းကိုလည္း ကုသိုလ္ျဖစ္ေစမယ့္ ေနရာေတြမွာ အသံုးမျပဳဘဲ အကုသုိလ္ ျဖစ္မယ့္ ေနရာေတြမွာသာ သံုးျဖဳန္းျပစ္ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုး မေကာင္းတဲ့ အသက္ေမြး၀မ္းေၾကာင္း နဲ႕ လုပ္ကိုင္တဲ့အတြက္ ရာဇ၀တ္မူသင့္ျပီး ေထာင္က်တဲ့ဘ၀ကို ေရာက္ရပါတယ္။
 ေထာင္က်ေတာ့လည္း ကၽြန္လို တိရိစၦာန္လို အခိုင္းခံရ..။ ေထာင္က်သြားျပီဆိုေတာ့.. သူတို႕ေတြဟာ ငရဲျပည္မွာ ငရဲက်တဲ့သူေတြလိုပါပဲ.. ဒါန၊သီလ၊ဘာ၀နာ ဆိုတဲ့ ကုုသိုလ္တရားေတြ ဘယ္လိုမွ လုပ္ခြင့္ မရၾကပါဘူး။ လူ႕ဘ၀ကိုသာ ရလာတယ္.. လူ႕ဘ၀ရဲ႕ အႏွစ္သာရကို ဘာတစ္ခုမွ သိမသြားလိုက္ရဘဲ.. ငရဲသားအျဖစ္မ်ိဳးနဲ႕ ဘ၀ကို ဆင္းရဲပင္ပန္းစြာ ေပးဆပ္ျပီး ေနထုိင္သြားပါတယ္။ ဒီလိုလူမ်ိဳးကိုေတာ့ ဘုရားရွင္က လူ႕ငရဲသားလုိ႕ ေဟာၾကားခဲ့ပါတယ္။

(၂) လူ႕တိရစၧာန္
လူ႕တိရိစၧာန္ ဆိုတာကေတာ့..။ ဒီအခ်က္ကေတာ့ ရွင္းပါတယ္..။ တိရစၧာန္လိုပါပဲ.. အိပ္တယ္ စားတယ္ ကာမဂုဏ္ ခံစားတယ္.. ဒါန၊ သီလ၊ ဘာ၀နာဆိုတဲ့ ကုသိုလ္တရားေတြ ဘာမွမလုပ္ပါဘူး။ စီးပြားေတြေတာ့ ႀကီးပြားေအာင္ရွာပါရဲ႕..။ ဒါေပမယ့္ ရရွိလာတဲ့ ေငြေၾကးကို အိပ္၊ စား၊ ကာမ ဆိုတဲ့ သံုးခုအတြက္ပဲ အသံုးခ်တယ္။ ဒီသံုးခုကလြဲရင္ ကုသိုလ္အလုပ္ ဘာမွ မလုပ္ပါဘူး။ အဲ့လို လူစားမ်ိဳးကိုေတာ့ ဘုရားရွင္က လူအစစ္ မဟုတ္ပါဘူးတဲ့.. လူ႕တိရစၧာန္လို႕ ေဟာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဆရာေတာ္ အရွင္ဇ၀န ေဟာျပဆံုးမထားတဲ့ စာသားေလးနဲ႕ လူနဲ႕တိရစၧာန္ ခြဲျခားတာေလးကို ေဖာ္ျပလိုပါတယ္..

လူနဲ႕တိရစၧာန္ ျခားနားဟန္ ႏွစ္တန္သိရမည္
အိပ၊္ စား၊ ကာမ သိရံုမွ် မွတ္ၾကလူမပီ
အကုသိုလ္ပါယ္ ကုသုိလ္ဆြယ္ တကယ္လူပီသည္
လူမပီက အပါယ္က် ဒုကၡမလြတ္ျပီ
လူပီေနက ခ်မ္းသာရ ေရာက္ရနိဗၺာန္ဆီ တဲ့။

(၃) လူ႕ျပိတၱာ
လူ႕ျပိတၱာ ဆိုတာကေတာ့..။ ၿပိတၱာလို႕ ဆိုလုိက္ျပီဆိုရင္ကို တေစၧ၊ သရဲ၊ မွင္စာ၊ ဥစၥာေစာင့္ အားလံုးဟာ ၿပိတၱာထဲမွာ ပါပါတယ္။ ၿပိတၱာေတြဟာ သူတို႕၀မ္းေရးကို တစ္သက္လံုး ပင္ပန္းဆင္းရဲစြာနဲ႕ ရွာစားၾကရတာပါ။ ေနာက္ျပီး ဘယ္ေတာ့မွလည္း အစား၀တယ္ဆိုတာ မရွိပါဘူး။ ျပီးေတာ့ သူတို႕ဟာ ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္ မစားရဘဲနဲ႕ လူေတြေထြးတဲ့ တံေတြးေတြ ႏွပ္ေတြ သလိပ္ေတြ ေကာက္စားရတာပါ။ ၀မ္းေရးတစ္ခုကိုပဲ ရွာစားၾကရင္းနဲ႕ ေသသြားၾကရတာပါ။ ဘာကုသုိလ္မွလည္း လုပ္သြားလို႕ မရလိုက္ပါဘူး။ ဒီလိုပါပဲ.. တခ်ိဳ႕ လူသားအခ်ိဳ႕ဟာလည္း ဆင္းရဲပင္ပန္းစြာ ဘ၀ကို ျဖတ္သန္း ရပါတယ္။ ဆင္းရဲပင္ပန္းတာနဲ႕ အမွ် ကုသိုလ္တရားေတြေမ့ျပီး ၀မ္းေရးတစ္ခု အတြက္ပဲ လံုးပန္းၾကပါတယ္။ ၀မ္း၀ရံုတမယ္ စားရတဲ့အတြက္လည္း ဘာဒါနမွ လုပ္မသြားႏုိင္ပါဘူး.. ဘာကုသိုလ္မွလည္း လုုပ္မသြားႏုိင္ပါဘူး။ ဆင္းရဲဒုကၡေတြ မ်ားတဲ့အတြက္ ၀မ္းေရးရွာျပီး ဘ၀ကို နိဂံုးခ်ဳပ္ သြားၾကရပါတယ္။ ဒီလိုမ်ိဳး.. ဆင္းရဲဒုကၡေပါင္း မ်ားစြာနဲ႕ ၀မ္းေရးတစ္ခုပဲရွာျပီး ကုသိုလ္အလုပ္ လုပ္မသြားတဲ့ လူမ်ိဳးက်ေတာ့ ဘုရားရွင္က ေဟာၾကား ထားခဲ့ပါတယ္။ လူ႕ျပိတၱာပါတဲ့။

(၄) လူ႕ ပရမတၱ ပါပဲ
ေနာက္ဆံုး လူစစ္စစ္ကေတာ့ လူ႕ ပရမတၱပါ။ လူ႔ပရမတၳ ဆိုတာကေတာ့ စီးပြားေရးကို သမာအာဇီ၀ က်က်ရွာတယ္။ မတရားတာဆို ဘာတစ္ခုမွ မလုပ္ပါဘူး။ ေကာင္းတဲ့ သမာအာဇီ၀လုပ္ငန္းနဲ႕ စီးပြားကို သမာသမက္က်က် ရွာေဖြတယ္။ ဒီအခ်က္ထဲမွာ သမာအာဇီ၀အေၾကာင္း ေျပာမယ္ဆိုေတာ့ မိစၧာအာဇီ၀ဆိုတာေလး ေျပာျပလိုပါတယ္။ မိစၧာအာဇီ၀ (၅)မ်ိဳးရွိပါတယ္။ အဲ့ဒါေတြကေတာ့ 
(၁) သတၱ၀ါေတြ ေသေစႏုိင္ေသာ လက္နက္မ်ား ကုန္ကူးျခင္း၊
(၂) သတၱ၀ါေတြ ေသေစႏုိင္ေသာ အဆိပ္မ်ား ကုန္ကူးျခင္း၊
(၃) သားငါးမ်ား ကုန္ကူးျခင္း၊
(၄) အရက္ေသစာမ်ား ကုန္ကူးျခင္း၊
(၅) ကၽြန္အျဖစ္၊ ျပည့္တန္ဆာအျဖစ္ အသံုးျပဳရန္လူမ်ား ကုန္ကူးျခင္း ဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ 
ဒီအထဲက လြတ္သြားၿပီ ဆိုၿပီးလည္း သမာအာဇီ၀က်ျပီလို႕ ယူစလို႕ မရပါဘူး။ မိမိသူတစ္ပါး ႏွစ္ဦးစလံုး နစ္နာေစမယ့္ စီးပြားမ်ိဳးဆိုရင္လည္း မိစၧာအာဇီ၀ ျဖစ္ပါတယ္။
 ဥပမာ.. စားေသာက္ ကုန္ဆိုင္ဖြင့္ျပီး ပစၥည္းေစ်းေတြ မတန္တဆ ေစ်းတင္တာေတြ.. 
ပစၥည္းအတုကို အစစ္ဆိုျပီးေတာ့ ေရာင္းတာေတြ..
 ေနာက္ျပီး သူတစ္ပါးေတြကို လိမ္ညာျပီး မေကာင္းတာကို 
အေကာင္းပါလို႕ ေျပာျပီး ေရာင္းတဲ့ဟာေတြ.. 
ဒါေတြ အားလံုးဟာ ဒီမိစၧာအာဇီ၀ထဲမွာ အက်ံဳး၀င္ပါတယ္။ ဒီေလာက္ဆို အားလံုးကို ခ်ဲ႕ေတြးလို႕ ရေလာက္ပါျပီ။ ကဲ.. လူ႕ပရမတၱ အေၾကာင္းေလး ဆက္ရေအာင္။ လူ႕ပရမတၱကေတာ့ စီးပြားရွာရတဲ့ အေၾကာင္းကို ေသခ်ာနားလည္တယ္လုိ႕
 ေျပာလို႕ရပါတယ္။ သူကေတာ့ စီးပြားရွာရတာကို ဘယ္လို နားလည္လည္းဆိုေတာ့.. ဒီစီးပြားရွာရတဲ့ အေၾကာင္းကိုက ဒါနျပဳဖို႕.. သာသနာကို အက်ိဳးျပဳဖို႕ ဆိုတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္.. ေနာက္ျပီး… ဒီဥစၥာေတြဟာ တစ္ဘ၀ပဲ သံုးရတယ္ဆိုတာ သိျပီးေတာ့ သံသရာထိပါေအာင္ ယူသြားတတ္တဲ့သူပါ။ လူ႕ဘ၀ရဲ႕ အႏွစ္သာရကို နားလည္ၿပီးေတာ့ မိမိသူတစ္ပါး အက်ိဳးရွိေအာင္ လုပ္ေဆာင္ သြားတဲ့လူ…။ အဲ့လိုမ်ိဳး စီးပြားေရာ ကုသိုလ္ေရာ ႏွစ္မ်ိဳးလံုးတိုးပြားေအာင္ ၾကိဳးစားျပီး ဘ၀ကိုအက်ိဳးရွိရွိ အသံုးခ်တဲ့ လူကိုေတာ့ … ဘုရားရွင္က လူ႕ပရမတၳလို႕ ေဟာျပ ဆံုးမထားပါတယ္။

ဒီေလာက္ဆိုရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ေတြဟာ လူေလးမ်ိဳးအေၾကာင္း သိသြားပါၿပီ။ သိသြားျပီဆိုရင္ ကိုယ္ဟာ ဘယ္လိုလူထဲမွာ ပါတယ္ဆိုတာကို စဥ္းစားဆင္ျခင္လိုက္ပါ။ စဥ္းစားၿပီးၿပီ ဆိုတာနဲ႕.. လူေလးမ်ိဳးထဲမွာ ဘုရားရွင္ သာဓုေခၚတဲ့ လူ႕ပရမတၳစစ္စစ္ ျဖစ္ေအာင္ ၾကိဳးစားဖို႕ လိုပါတယ္။ လူ႕ဘ၀ရဲ႕ အႏွစ္သာရကို တကယ္နားလည္ၿပီးေတာ့… လူ႕ပရမတၳစစ္စစ္ျဖစ္ေအာင္ ၾကိဳးစားရင္း.. တဆင့္ထက္တဆင့္ ျမင့္သထက္ျမင့္ေအာင္ ၾကိဳစားက်င့္ၾကံရင္းျဖင့္ မဂ္ဖိုလ္နိဗၺာန္ကို အျမန္ဆံုး တက္လွမ္းႏုိင္ၾကပါေစ…။။။

Read More

ဗုဒၶဘာသာဆိုတာ ဘာလဲ ...

(၁) - ဗုဒၶဘာသာဆိုတာ ဘာလဲ။
(၂) - ဒီလိုဆိုရင္ ဗုဒၶဘာသာဟာ ဒႆနပညာရပ္ တစ္ခုဘဲေပါ့။
(၃) - ဗုဒၶဆိုတာ ဘယ္သူပါလဲ။
(၄) - ဗုဒၶဟာ သူ႕ရဲ႕ၾကင္ယာေတာ္နဲ႕ သားေတာ္ကို ပစ္ထားခဲ့တဲ့အတြက္   
တာ၀န္မဲ့ရာ မေရာက္ဘူးလား။
(၅) - ဗုဒၶက ပရိနိဗၺာန္ စံသြားၿပီဆိုေတာ့ သူက ကြၽႏု္ပ္တို႕ကို ဘယ္လို ကူညီႏိုင္ပါသလဲ။
(၆) - ဗုဒၶဟာ ထာ၀ရဘုရား (God) လား။
(၇) - ဗုဒၶဟာ ထာ၀ရဘုရား မဟုတ္ရင္ ဘာေၾကာင့္ သူ႕ကို လူေတြက ရွိခိုးကိုးကြယ္ေနၾကသလဲ။
(၈) - ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားဟာ ႐ုပ္တုကို ကိုးကြယ္ၾကတယ္လို႕ တခ်ိဳ႕လူမ်ားက ေျပာတာ ၾကားဘူးပါတယ္။ ဟုတ္ပါသလား။
(၉) - တ႐ုတ္ ဗုဒၶဘာသာ ဘုရားေက်ာင္းေတြ ထဲမွာ စကၠဴပိုက္ဆံေတြကို မီး႐ႈိ႕တာေတြ၊ ၿပီးေတာ့ တျခား ထူးထူးဆန္းဆန္း လုပ္ၾကတာ ေတြ႕ၾကရပါတယ္။ အဲဒါေတြကို ဘာေၾကာင့္ လုပ္ၾကပါသလဲ။
(၁၀) - ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြ ကုသိုလ္ျဖစ္ လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ၾကတာ သိပ္မၾကားမိပါဘူး။ အဲဒါ ဘာေၾကာင့္လဲ။
(၁၁) - ဘာေၾကာင့္ ဗုဒၶဘာသာေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳး ကြဲျပားေနပါသလဲ။
(၁၂) - သင္က ဗုဒၶဘာသာကို အလြန္ အထင္ႀကီးတာပဲ။ သင္ဟာ သင့္ဘာသာတရားကို မွန္တယ္လို႕ ယူဆၿပီး တျခားဘာသာ အားလံုးကို မွားတယ္လို႕ ယူဆပံုရတယ္။
(၁၃) - ဗုဒၶဘာသာဟာ သိပၸံနည္း က်ပါသလား။

(၁) ေမး - ဗုဒၶဘာသာဆိုတာ ဘာလဲ။

ေျဖ - “ဗုဒၶဘာသာ“ ဆိုတဲ့ စကားလံုးဟာ “ဗုဒၶိ“ ဆိုတဲ့ စကားလံုးမွ လာတာပါ။ “ဗုဒၶ“ ဆိုတာ (ကိေလသာ တည္းဟူေသာ အိပ္ေပ်ာ္ျခင္းမွ) “ႏိုးလာသူ“ လို႕ အဓိပၸါယ္ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဗုဒၶဘာသာဆိုတာ ႏိုးၾကားေရး အေတြးအျမင္ (ဒႆန) ပညာပါပဲ။ ဒီဒႆနပညာကို ေဂါတမႏြယ္ဖြား သိဒၶတၳ မင္းသားကေန ဘုရား ျဖစ္လာတဲ့ ဗုဒၶျမတ္စြာဘုရားက စတင္ေဟာေျပာခဲ့ပါတယ္။ ဗုဒၶရွင္ေတာ္ျမတ္ဘုရားဟာ သက္ေတာ္ ၃၅ႏွစ္မွာ (ကိေလသာ တည္းဟူေသာ အိပ္ေပ်ာ္ျခင္းမွ) ႏိုးလာၿပီးလွ်င္ ဘုရားအျဖစ္သို႕ ေရာက္ေတာ္မူပါသည္။ ဗုဒၶဘာသာဟာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၅၀၀ ေက်ာ္ ၾကာျမင့္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္လို႕ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေပါင္း သန္းသံုးရာေက်ာ္ ရွိေနပါၿပီ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း တစ္ရာေလာက္ အထိေတာ့ ဗုဒၶဘာသာဟာ အေရွ႕တိုင္း ဒႆနပညာရပ္ တစ္ခုအျဖစ္သာ တည္ရွိခဲ့ပါတယ္။ သို႕ေသာ္လဲ ယခုအခ်ိန္မွာ ဥေရာပႏွင့္ အေမရိကတိုက္ရွိ ႏိုင္ငံေပါင္း မ်ားစြာမွာလဲ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ ဦးေရတျဖည္းျဖည္း တိုးပြါးေနပါတယ္။

(၂) ေမး - ဒီလိုဆိုရင္ ဗုဒၶဘာသာဟာ ဒႆနပညာရပ္ တစ္ခုဘဲေပါ့။
ေျဖ - ဒႆနပညာဆိုတာ အဂၤလိပ္စကား Philosophy ကို ဘာသာျပန္ထားတာပါ။ အဘိဓာန္မ်ား ဖြင့္ျပခ်က္အရ ဆိုရင္ "philo"ဆိုတာ “ခ်စ္ခင္ျခင္း ေမတၲာ“ လို႕ ဆိုလိုပါတယ္။ "sophy" ဆိုတာ “ပညာ“ လို႕ အဓိပၸါယ္ ရပါတယ္။ ဒီေတာ့ "Philosophy" ဆိုတာ “ပညာကို ခ်စ္ခင္ျခင္း“၊ သို႕မဟုတ္ “ေမတၲာႏွင့္ ပညာ“ လို႕ အဓိပၸါယ္ ရပါတယ္။ ဒီစကား ႏွစ္လံုးဟာ ဗုဒၶဘာသာရဲ႕ အဓိပၸါယ္ကို အျပည့္အ၀ ေဖၚျပႏိုင္ပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာ တရားက သဘာ၀တရားကို ၾကည္လင္ျပတ္သားစြာ ကြၽႏု္ပ္တို႕ နားလည္ ႏိုင္ေရးအတြက္ အျပည့္စံုဆံုး ဥာဏ္ပညာအရည္အေသြး တိုးတက္ေအာင္ ႀကိဳးစားၾကဖို႕ သင္ေပးပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ ကြၽႏု္ပ္တို႕ဟာ သတၱ၀ါအားလံုးရဲ႕ မိတ္ေဆြသဖြယ္ ျဖစ္ႏိုင္ေစရန္ ေမတၱာ က႐ုဏာတရား တိုးပြါးေအာင္ ႀကိဳးစားဖို႕ကိုလဲ သင္ေပးပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဗုဒၶဘာသာကို အေတြးအျမင္ ပညာတစ္ရပ္လို႕ ဆိုႏိုင္ေသာ္လဲ သာမာန္ အေတြးအျမင္ပညာ မဟုတ္ပါဘူး။ ျမင့္ျမတ္ေသာ အေတြးအျမင္ပညာ (Supreme Philosophy) သာ ျဖစ္ပါတယ္။

 (၃) ေမး - ဗုဒၶဆိုတာ ဘယ္သူပါလဲ။
ေျဖ - ခရစ္မေပၚမီ ၅၆၃ ခုႏွစ္မွာ အိႏၵိယျပည္ ေျမာက္ပိုင္း (ကပိလ၀တ္ျပည္) ဘုရင္ သုေဒၶါဓနႏွင့္ မိဖုရား မယ္ေတာ္မာယာတို႕မွ သားကေလးတစ္ေယာက္ ဖြားျမင္ပါတယ္။ ဒီမင္းသားကေလးဟာ စည္းစိမ္ဥစၥာ ျပည့္ျပည့္စံုစံုႏွင့္ ႀကီးျပင္းလာရေသာ္လဲ ေနာက္ဆံုးမွာ ေလာကီစည္းစိမ္ဥစၥာေတြဟာ ခ်မ္းသာေပ်ာ္ရႊင္မႈကို မေပးႏိုင္ဘူးဆိုတာ ေတြ႕လာရတယ္။ ဒီမင္းသားဟာ သူ႕ပတ္၀န္းက်င္မွာ သူေတြ႕ျမင္ရတဲ့ ဆင္းရဲဒုကၡေတြေၾကာင့္ အႀကီးအက်ယ္ စိတ္မခ်မ္းမသာျဖစ္ၿပီး လူသားတို႕ ခ်မ္းသာေရးအတြက္ ေသာ့ခ်က္ကိုရွာဖို႕ ဆံုးျဖတ္လိုက္တယ္။ အသက္၂၉ႏွစ္ ရွိတဲ့အခါ ဒီမင္းသားဟာ သူ႕ရဲ႕ၾကင္ယာေတာ္ (ယေသာဓရာ)ႏွင့္ သားေတာ္(ရာဟုလာ)ကို ထားခဲ့ၿပီးေတာ့ အဲဒီေခတ္က ဘာသာေရး ဆရာႀကီးမ်ားရဲ႕ အထံမွာ အသိပညာ ဆည္းပူးဖို႕ ထြက္လာခဲ့တယ္။ သူတို႕ဟာ ဒီမင္းသားကို ေျမာက္ျမားစြာ သင္ၾကား ေပးၾကေသာ္လဲ သူတို႕ကိုယ္တိုင္ ဆင္းရဲဒုကၡရဲ႕ အေၾကာင္းရင္း ဇာစ္ျမစ္ကို မသိၾကတဲ့အတြက္ ဒီဆင္းရဲဒုကၡကို ဘယ္လို ေက်ာ္လြန္ေအာင္ လုပ္ႏိုင္တယ္ဆိုတာကိုလဲ မသိၾကဘူး။ သိဒၡတၳမင္းသားဟာ (ဥ႐ုေ၀လေတာ) မွာ ေျခာက္ႏွစ္ ၾကာေအာင္ ေလ့လာ ပြါးမ်ား အားထုတ္ၿပီးတဲ့ အခါမယ္ အ၀ိဇၨာကို ပယ္ခြါႏိုင္တဲ့အတြက္ (အမွန္တရားကို) ထိုးထြင္းသိျမင္သြားပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ကစၿပီး သူ႕ကို “ဗုဒၶ“ (ကိေလသာတည္းဟူေသာ အိပ္ေပ်ာ္ျခင္းမွ) “ႏိုးလာသူ“လို႕ ေခၚေ၀ၚ သမုတ္ၾကပါတယ္။ ဗုဒၶရွင္ေတာ္ ျမတ္ဘုရားဟာ အဲဒီအခ်ိန္မွစၿပီး ၄၅ႏွစ္ပတ္လံုး အိႏၵိယျပည္ ေျမာက္ပိုင္းမွာ သူေတြ႕သိထားတဲ့ တရားေတာ္မ်ားကို လွည့္လည္ေဟာေျပာ ခဲ့ပါတယ္။

(မွတ္ခ်က္ ။ ။ ဥ႐ုေ၀လေတာ၌ ဒုကၠရစရိယာ ေျခာက္ႏွစ္ၾကာ က်င့္စဥ္က ဘုရား မျဖစ္ေသးပါ။ ထိုအက်င့္မွားကို စြန္႕၍ အာနာပါနစ်ာန္ အေျခခံလ်က္ မဂၢင္ရွစ္တန္ ပြါးမွသာ ဘုရားအျဖစ္သို႕ ေရာက္ပါသည္။) ရွင္ေတာ္ျမတ္ဘုရားရဲ႕ ႀကီးမားလွတဲ့ မဟာ က႐ုဏာေတာ္ႏွင့္ ခႏၲီတရားေၾကာင့္ မ်ားစြာေသာ လူတို႕ဟာ တပည့္သာ၀ကအျဖစ္ ခံယူၾကပါတယ္။ သက္ေတာ္ ရွစ္ဆယ္ ျပည့္ေတာ္မူတဲ့အခါ သဘာ၀အေလ်ာက္ အိုျခင္းတရား၊ နာျခင္းတရားမ်ား ဖိစီးႏွိပ္စက္ ခံရေသာ္လဲ ခ်မ္းေျမ႕ေအးၿငိမ္းလ်က္ပင္ ေနာက္ဆံုးမွာ ပရိနိဗၺာန္၀င္စံေတာ္ မူပါတယ္။

  (၄) ေမး - ဗုဒၶဟာ သူ႕ရဲ႕ၾကင္ယာေတာ္နဲ႕ သားေတာ္ကို ပစ္ထားခဲ့တဲ့အတြက္ တာ၀န္မဲ့ရာ မေရာက္ဘူးလား။
ေျဖ - ဗုဒၶျမတ္စြာဟာ သူ႕ရဲ႕ ၾကင္ယာေတာ္နဲ႕ သားေတာ္ကို လြယ္လြယ္နဲ႕ ပစ္ထားႏိုင္ခဲ့တာ မဟုတ္ပါဘူး။ သူအခ်ိန္ အၾကာႀကီး စဥ္းစားၿပီး တြန္႕ဆုတ္တြန္႕ဆုတ္ ျဖစ္ေနခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးက်မွ သူ႕မိသားစုကို ေကြၽးေမြးေစာင့္ေရွာက္ တာထက္ တေလာကလံုးရဲ႕ အက်ိဳးကို ေဆာင္ရြက္တာက ပိုၿပီး အက်ိဳး ႀကီးမားတယ္လို႕ ဆံုးျဖတ္ၿပီး ဒီလမ္းကို ေရြးခ်ယ္လိုက္တာပါပဲ။ ႀကီးမားတဲ့ မဟာ က႐ုဏာေတာ္က ဗုဒၶျမတ္စြာကို တေလာကလံုးရဲ႕ အက်ိဳးကို ေဆာင္ေစတာပါပဲ။ ဗုဒၶျမတ္စြာရဲ႕ ကိုယ္က်ိဳးစြန္႕ၿပီး အဆင္းရဲအပင္ပန္း ခံမႈေၾကာင့္ တေလာကလံုး ႀကီးမားတဲ့ အက်ိဳးကို အခုတိုင္ ခံစားေနၾကရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကိုၾကည့္ရင္ ဗုဒၶျမတ္စြာဟာ တာ၀န္မမဲ့ေၾကာင္း ထင္ရွားပါတယ္။ ဒါဟာ အႀကီးမားဆံုးေသာ စြန္႕လႊတ္မႈ ႀကီးပါပဲ။

  (၅) ေမး - ဗုဒၶက ပရိနိဗၺာန္ စံသြားၿပီဆိုေတာ့ သူက ကြၽႏု္ပ္တို႕ကို ဘယ္လို ကူညီႏိုင္ပါသလဲ။
ေျဖ - လွ်ပ္စစ္ဓါတ္ကိုေတြ႕ရွိတဲ့ မုိက္ကယ္ ဖာရာေဒး ဟာ ကြယ္လြန္သြားပါၿပီ။ သို႕ေသာ္လဲ သူ႕ရဲ႕ ေတြ႕ရွိခ်က္က ကြၽႏု္ပ္တို႕ကို အခုတိုင္ ကူညီေနပါတယ္။ ေရာဂါေပါင္း မ်ားစြာကို ကုသတဲ့ ကုထံုးေတြကို ေတြ႕ရွိတဲ့ လူး၀စ္ပါးစ္ခ်ား ဟာလဲ ကြယ္လြန္သြားပါၿပီ။ သို႕ေသာ္လဲ သူေတြ႕ရွိတဲ့ ကုထံုးေတြက အခုတိုင္ အသက္ေပါင္း မ်ားစြာကို ကယ္ေနဆဲပါပဲ။ ေက်ာ္ၾကားတဲ့ အႏုပညာ မ်ားစြာကို တီထြင္ ဖန္တီးခဲ့တဲ့ လီယိုနာဒိုဒါဗင္ခ်ီ ဟာလဲ ေသသြားပါၿပီ။ သို႕ေသာ္လဲ သူဖန္တီးခဲ့တဲ့ အႏုပညာေတြက လူေတြကို အခုတိုင္ ေပ်ာ္ရႊင္မႈ ေပးေနဆဲပါပဲ။ ျမင့္ျမတ္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ႀကီးမ်ားနဲ႕ အာဇာနည္ ပုဂၢိဳလ္ႀကီးမ်ား ကြယ္လြန္သြားၾကတာ ရာစုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ၾကာေသာ္လဲ သူတို႕အေၾကာင္းကို ကြၽႏု္ပ္တို႕ ဖတ္႐ႈရတဲ့အခါမွာ သူတို႕လို ေနထိုင္ ျပဳမူလိုစိတ္မ်ား ကြၽႏု္ပ္တို႕ သႏၲာန္မွာ တဖြားဖြား ေပၚလာပါတယ္။ ဟုတ္ပါတယ္။ ဗုဒၶျမတ္စြာ ပရိနိဗၺာန္ စံတာဟာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၅၀၀ ေက်ာ္ ၾကာသြားပါၿပီ။ သို႕ေသာ္လဲ ရွင္ေတာ္ျမတ္ဘုရားရဲ႕ တရားေတာ္မ်ားဟာ အခုတိုင္ ကူညီေနဆဲပါပဲ။ ဗုဒၶျမတ္စြာရဲ႕ နမူနာေကာင္းေတြက လူေတြကို အခုတိုင္ အားတက္ေစတုန္းပါပဲ။ သူ႕စကားေတာ္ေတြက အခုတိုင္ လူေတြရဲ႕ ဘ၀ေတြကို ေျပာင္းလဲေစတုန္းပါပဲ။ ဗုဒၶျမတ္စြာမွာသာလွ်င္ ပရိနိဗၺာန္စံၿပီးေနာက္ ရာစုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ၾကာသည့္တိုင္ေအာင္ ဒီလိုစြမ္းအားမ်ား ရွိေနႏိုင္တာ ျဖစ္ပါတယ္။

 (၆) ေမး - ဗုဒၶဟာ ထာ၀ရဘုရား (God) လား။
ေျဖ - ဗုဒၶျမတ္စြာဟာ ထာ၀ရဘုရား မဟုတ္ပါဘူး။ ဗုဒၶျမတ္စြာက သူဟာ ထာ၀ရဘုရားလို႕ျဖစ္ေစ၊ ထာ၀ရဘုရားရဲ႕ သားေတာ္လို႕ျဖစ္ေစ၊ ထာ၀ရဘုရားက လႊတ္လိုက္တဲ့ တမန္ေတာ္လို႕ျဖစ္ေစ မမိန္႕ၾကားပါဘူး။ ဗုဒၶျမတ္စြာဟာ အလံုးစံု ျပည့္စံုတဲ့ လူသား တစ္ဦးပါပဲ။ ဒါေၾကာင့္ သူ႕လို ကြၽႏု္ပ္တို႕ ႀကိဳးစားလွ်င္ ကြၽႏု္ပ္တို႕လဲ သူ႕လိုပဲ အလံုးစံု ျပည့္စံုသူမ်ား ျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း မိန္႕ၾကားေတာ္ မူပါတယ္။

(၇) ေမး - ဗုဒၶဟာ ထာ၀ရဘုရား မဟုတ္ရင္ ဘာေၾကာင့္ သူ႕ကို လူေတြက ရွိခိုးကိုးကြယ္ေနၾကသလဲ။
ေျဖ - ကိုးကြယ္နည္း အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိပါတယ္။ တခ်ိဳ႕က တစ္စံုတစ္ခုေသာ တန္ခိုးရွင္ဘုရား (God) ကို ကိုးကြယ္တဲ့အခါ အဲဒီဘုရားကို ခ်ီးက်ဴးေထာပနာ ျပဳၾကတယ္။ ဂုဏ္ျပဳၾကတယ္။ တစ္စံုတစ္ရာ ပူေဇာ္ပသ ၾကတယ္။ ကိုယ္လိုတာကို ဘုရားဆီမွာ ေတာင္းၾကတယ္။ အဲဒီလို လုပ္ၾကတာကေတာ့ မိမိတို႕ရဲ႕ ခ်ီးက်ဴးေထာပနာသံကို အဲဒီဘုရားက ၾကားလိမ့္မယ္လို႕ ယံုၾကည္လို႕၊ ပူေဇာ္ပသ တာကို လက္ခံလိမ့္မယ္လို႕ ယံုၾကည္လို႕၊ ဆုေတာင္းတာကို ျဖည့္ဆည္းေပးလိမ့္မယ္လို႕ ယံုၾကည္လို႕ပါပဲ။ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြ ကေတာ့ ဒီလို ကိုးကြယ္ ဆည္းကပ္မႈ မ်ိဳးကို မလုပ္ၾကပါဘူး။ တျခား ကိုးကြယ္ ဆည္းကပ္မႈတစ္မ်ိဳးကေတာ့ မိမိတို႕ ေလးျမတ္ၾကည္ညိဳတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ တစ္ဦးဦး သို႕မဟုတ္ တစ္စံုတစ္ရာကို ႐ိုေသသမႈ ဂါရ၀ ျပဳၾကတယ္။ ဆရာအခန္းထဲ ၀င္လာရင္ ေနရာက ထ ေပးၾကတယ္။ ဂုဏ္သေရရွိတဲ့ လူနဲ႕ေတြ႕ရင္လက္ဆြဲႏႈတ္ဆက္ၾကတယ္။ အမ်ိဳးသားသီခ်င္း တီးရင္ မတ္တပ္ရပ္ အေလးျပဳၾကတယ္။ ဒါေတြအားလံုးဟာ ႐ိုေသေလးစားမႈကို ျပတဲ့ အမူအရာေတြ ပါပဲ။ ေလးျမတ္ၾကည္ညိဳမႈကို ေဖၚျပၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလို အ႐ိုအေသ ဂါရ၀ျပဳၿပီး ရွိခိုး ကိုးကြယ္မႈဟာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား ျပဳလုပ္ၾကတဲ့ ရွိခိုး ကိုးကြယ္မႈမ်ိဳးပါပဲ။ တင္ပလႅင္ေခြ ထိုင္ၿပီး ရင္ခြင္ထက္မွာ လက္ႏွစ္ဖက္ကို ရြရြကေလးခ်ထားတဲ့ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြါးေတာ္ရဲ႕ မဟာက႐ုဏာေတာ္ျဖင့္ ၾကည္လင္ လန္းဆန္းေနတဲ့ မ်က္ႏွာေတာ္ဟာ ကြၽႏု္ပ္တို႕ရဲ႕ သႏၲာန္မွာ ၿငိမ္းေအးမႈနဲ႕ ေမတၱာတရား တိုးပြါးေအာင္ ႀကိဳးစားၾကဖို႕ ကြၽႏု္ပ္တို႕ကို သတိေပး ေနပါတယ္။ အေမႊးတိုင္ရဲ႕ အေမႊးနံ႕က ကြၽႏု္ပ္တို႕ သႏၲာန္မွာ ေကာင္းမႈကုသိုလ္ေတြ ပ်ံ႕ႏွံ႕ေနေစဖို႕ သတိေပးေနပါတယ္။ ဆီမီးကေတာ့ ပညာဆီမီး တန္ေဆာင္ ထြန္းေျပာင္ေစဖို႕ သတိေပးေနပါတယ္။ ကပ္လွဴထားတဲ့ ပန္းမ်ားရဲ႕ ၫႈိးႏြမ္းေၾကြက်သြားတဲ့ သေဘာက ကြၽႏု္ပ္တို႕အား အနိစၥတရားကို သတိရေစပါတယ္။ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြါးေတာ္ေရွ႕မွာ ဦးၫႊတ္ရွိခိုးျခင္းက ကြၽႏု္ပ္တို႕ကို တရားဓမၼ ေဟာေျပာၫႊန္ျပ ဆံုးမေတာ္မူတဲ့အတြက္ ဗုဒၶရွင္ေတာ္ ျမတ္ဘုရားရဲ႕ ဂုဏ္ေက်းဇူးေတာ္ကို ေလးျမတ္ေကာ္ေရာ္ ပူေဇာ္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဟာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားရဲ႕ ရွိခိုးကိုးကြယ္မႈပါပဲ။

(၈) ေမး - ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားဟာ ႐ုပ္တုကို ကိုးကြယ္ၾကတယ္လို႕ တခ်ိဳ႕လူမ်ားက ေျပာတာ ၾကားဘူးပါတယ္။ ဟုတ္ပါသလား။
ေျဖ - ဒီလို အေျပာမ်ိဳးဟာ ဗုဒၶဘာသာကို နားလည္မွားေနတဲ့ လူေတြ ေျပာၾကတဲ့ စကားေတြပါ။ အဘိဓာန္မ်ားကေတာ့ ႐ုပ္တုကို ထာ၀ရဘုရား(God) အျဖစ္နဲ႕ ရွိခုိးကိုးကြယ္ၾကတာကို ႐ုပ္တု ကိုးကြယ္မႈ လို႕ ဖြင့္ျပၾကပါတယ္။ သိၾကတဲ့အတိုင္းပဲ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားဟာ ဗုဒၶျမတ္စြာကို ထာ၀ရဘုရားတစ္ပါး(God) အေနနဲ႕ ယံုၾကည္ သိမွတ္ၾကတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒီေတာ့ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားဟာ သစ္သား႐ုပ္တု၊ သံ႐ုပ္တု၊ ေၾကး႐ုပ္တု စသည္ကို ဘယ္မွာ ကိုးကြယ္ၾကပါမလဲ။ သို႕ေသာ္လဲ တစ္ခုေတာ့ ရွိပါတယ္။ ဘာသာတရားတိုင္းမွာ ဘာသာ၀င္တိုင္းဟာ အယူအဆ အမ်ိဳးမ်ိဳးကို ေဖၚျပဖို႕ အမွတ္လကၡဏာ(Symbol) အမ်ိဳးမ်ိဳးကို အသံုးျပဳၾကပါတယ္။ ဥပမာ - တာအိုဘာသာမွာဆိုရင္ ဆန္႕က်င္ဘက္ ႏွစ္ခုတို႕ရဲ႕ ညီၫႊတ္ ေပါင္းစည္းမႈကို ေဖၚျပဖို႕ရာ ယင္နဲ႕ယန္(Ying -Yang) ကို အမွတ္လကၡဏာအျဖစ္ အသံုးျပဳပါတယ္။ ဆစ္ဘာသာမွာ ဘာသာေရးဆိုင္ရာ ႐ုန္းကန္လႈပ္ရွားမႈကို ေဖၚျပဖို႕ရာ ဓားကို အမွတ္လကၡဏာအျဖစ္ အသံုးျပဳပါတယ္။ ခရစ္ယာန္ဘာသာမွာ ခရစ္ေတာ္ တည္ရွိျခင္းကို ေဖၚျပဖို႕ရာ ငါးကို အမွတ္လကၡဏာအျဖစ္ အသံုးျပဳၾကတယ္။ ခရစ္ေတာ္ရဲ႕ လူသားအတြက္ အသက္စြန္႕လႊတ္မႈကို ေဖာ္ျပဖို႕ရာ လက္၀ါးကပ္တိုင္ကို အမွတ္လကၡဏာအျဖစ္ အသံုးျပဳပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာမွာ လူသားတစ္ဦးရဲ႕ အလံုးစံုၿပီးျပည့္စံုမႈကို
ေဖၚျပဖို႕ရာ ဘုရား႐ုပ္တုေတာ္ကို အမွတ္လကၶဏာအျဖစ္ အသံုးျပဳၾကပါတယ္။ ဗုဒၶ႐ုပ္တုေတာ္က ဗုဒၶရဲ႕ တရားေတာ္မ်ားမွာ ပါ၀င္တဲ့ လူသားနဲ႕ သက္ဆိုင္တဲ့ သဘာ၀မ်ားကို ကြၽႏ္ုပ္တို႕အား သတိရေစပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာဟာ လူသားကို ဗဟိုျပဳပါတယ္ ထာ၀ရဘုရား သိ ကို ဗဟိုမျပဳဘူး ဆိုတဲ့ အခ်က္နဲ႕ အလံုးစံု ၿပီးျပည့္စံုေရးနဲ႕ အသိမွန္ အျမင္မွန္ ရေရးအတြက္ ဗဟိဒၶသႏၲာန္ကို မၾကည့္ရဘူး၊အဇၩတၱသႏၲာန္ကိုသာ ၾကည့္ရမယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ကိုလဲ ကြၽႏ္ုပ္တို႕အား သတိရေစပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြဟာ ႐ုပ္တုကို ရွိခိုးကိုးကြယ္တယ္ဆိုတဲ့ စြပ္စြဲေျပာဆိုခ်က္ ေတြဟာ မမွန္ပါဘူး။

(၉) ေမး - တ႐ုတ္ ဗုဒၶဘာသာ ဘုရားေက်ာင္းေတြ ထဲမွာ စကၠဴပိုက္ဆံေတြကို မီး႐ႈိ႕တာေတြ၊ ၿပီးေတာ့ တျခား ထူးထူးဆန္းဆန္း လုပ္ၾကတာ ေတြ႕ၾကရပါတယ္။ အဲဒါေတြကို ဘာေၾကာင့္ လုပ္ၾကပါသလဲ။
ေျဖ - ကြၽႏု္ပ္တို႕ဟာ ကြၽႏု္ပ္တို႕ နားမလည္တဲ့ အရာမ်ားကို ေတြ႕ရတဲ့အခါ အဲဒါေတြကို ကြၽႏု္ပ္တို႕အတြက္ ထူးဆန္းေနတတ္ပါတယ္။ အဲဒီလိုဟာေတြကို အထူးအဆန္း ေတြပဲလို႕ အမွတ္တမဲ့ ဘာသိဘာသာ မေနပဲ အဲဒါေတြရဲ႕ အဓိပၸါယ္ေတြကို ရွာေဖြဖို႕ ႀကိဳးစားသင့္ၾကပါတယ္။ မွန္ပါတယ္၊ တစ္ခါတစ္ရံမွာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြ လိုက္နာ လုပ္ေဆာင္ေနၾကတာေတြဟာ ဗုဒၶတရားေတာ္မွာ အေျခမခံပဲ နားလည္မွားမႈနဲ႕ အမ်ားယံုၾကည္ လက္ခံထားတဲ့ အစြဲအလမ္းေပၚမွာ အေျခခံထားတာ ေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။ ဒီလိုကိစၥေတြဟာ ဗုဒၶဘာသာ တစ္ခုတည္းမွာသာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဘာသာတိုင္းမွာပဲ ရံဖန္ရံခါ ေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။ ဗုဒၶျမတ္စြာ တရားေတာ္မ်ားကို ရွင္းလင္းျပတ္သားစြာ အေသးစိတ္ ေဟာျပေတာ္မူပါတယ္။ အဲဒါကိုမွ ျပည့္ျပည့္စံုစံု နားမလည္ရင္ေတာ့ ဗုဒၶျမတ္စြာကို အျပစ္ဆိုလို႕ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။ ဒါနဲ႕ပတ္သက္လို႕ မွတ္သားဖြယ္ အဆံုးအမ တစ္ခုကေတာ့ “ေရာဂါေ၀ဒနာ ခံစားေနရေသာ လူတစ္ေယာက္သည္ ေဆးဆရာအထံမွ ေဆးကုသမႈ ခံယူဖို႕ လြယ္ကူပါလ်က္နဲ႕ ကုသမႈ မခံယူလွ်င္ ေဆးဆရာ၏ အျပစ္မဟုတ္ေပ။ ထို႕အတူပင္ ကိေလသာေရာဂါ အဖိစီး အႏွိပ္စက္ခံေနရသူသည္ ျမတ္စြာဘုရား၏ တရားေတာ္မ်ား ရွိေနပါလ်က္နဲ႕ တရားေဆးျဖင့္ မကုစားလွ်င္ ျမတ္စြာဘုရား၏ အျပစ္မဟုတ္ေပ။” ဗုဒၶဘာသာကိုပဲျဖစ္ေစ၊ တျခား ဘာသာတရားကိုပဲျဖစ္ေစ အဲဒီဘာသာတရားအေၾကာင္း ေကာင္းေကာင္း နားမလည္သူမ်ားက အမွား၊ အမွန္၊ အဆိုး၊ အေကာင္းကို မဆံုးျဖတ္သင့္ပါဘူး။

(၁၀) ေမး - ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြ ကုသိုလ္ျဖစ္ လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ၾကတာ သိပ္မၾကားမိပါဘူး။ အဲဒါ ဘာေၾကာင့္လဲ။
ေျဖ - ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြလဲ ကုသိုလ္ျဖစ္ လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ၾကပါတယ္။ သင္မၾကားမိတာကေတာ့ ဗုဒၶ ဘာသာ၀င္မ်ားဟာ သူတို႕လုပ္တဲ့ ကုသိုလ္ေကာင္းမႈေတြ အေၾကာင္းကို ၀ါၾကြားေျပာဆိုဖို႕ မလိုဘူးလို႕ ယူဆထားၾကလို႕ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ႏွစ္ေပါင္းေတာ္ေတာ္ၾကာဆီက ဂ်ပန္ ဗုဒၶဘာသာ ေခါင္းေဆာင္ တစ္ေယာက္ျဖစ္တဲ့ နစ္ခိုနိရ၀ါႏို ဟာ ဘာသာတရားအားလံုး ေပါင္စည္းညီၫြတ္မႈ တိုးတက္ေရးကို လုပ္ေဆာင္တဲ့အတြက္ (Templeton Prize) တင္ပယ္လ္တန္ဆုကုိ ရရွိပါတယ္။ အလားတူပဲ ထိုင္းဗုဒၶဘာသာ ဘုန္းေတာ္ႀကီး တစ္ပါးဟာ မူးယစ္ေဆး စြဲသူမ်ားကို ကုသရာမွာ ထူးခြၽန္တဲ့အတြက္ မက္ေဆးေဆး ဆုကို ရရွိခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၈၇ ခုႏွစ္တုန္းကလဲ အရွင္ ကႏၲယပိ၀တ္ ဆိုတဲ့ ထိုင္းဘုန္းႀကီးတစ္ပါးဟာ ေက်းလက္ ေတာရြာမ်ားမွာရွိတဲ့ အေျခအေနမဲ့ ကေလးမ်ားကို ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာေအာင္ ျပဳစု ေစာင့္ေရွာက္ခဲ့တဲ့ အတြက္ ]ေနာ္ေ၀ ကေလးမ်ား၏ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆု} ကို ရရွိခဲ့ပါတယ္။ အေနာက္တိုင္း ဗုဒၶဘာသာအဖြဲ႕ (Western Buddhist Order) ဟာ အိႏၵိယျပည္မွာ ဆင္းရဲသားမ်ား အတြက္ ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႕တဲ့ လူမႈေရး လုပ္ငန္းေတြကို လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။ စာသင္ေက်ာင္းေတြ၊ ကေလးျပဳစု ေစာင့္ေရွာက္ေရး ဌာနေတြ၊ ေဆးေပးခန္းေတြ၊ တႏိုင္ စက္မႈလုပ္ငန္း အေသးစားေတြ တည္ေထာင္ၿပီး ျပဳစု ပ်ိဳးေထာင္ေပးေနပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားဟာ တျခား ဘာသာ၀င္မ်ားလိုပဲ သူတစ္ပါးကို အကူအညီ ေပးရတာဟာ သူတို႕ရဲ႕ ဘာသာတရား လိုက္နာက်င့္ၾကံမႈကို ေဖၚျပတာပဲလို႕ သိျမင္မွတ္ယူၾကပါတယ္။ သို႕ေသာ္လဲ ဒါေတြကို ကိုယ့္ကိုယ္ကို မထင္ေပၚေစပဲ တိုးတိုးတိတ္တိတ္ပဲ လုပ္သင့္တယ္လို႕ ယံုၾကည္ၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႕ရဲ႕ ကုသိုလ္ျဖစ္လုပ္ငန္းေတြ အေၾကာင္းကို သင္ သိပ္မၾကားရတာ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။

(၁၁) ေမး - ဘာေၾကာင့္ ဗုဒၶဘာသာေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳး ကြဲျပားေနပါသလဲ။

ေျဖ - လူေတြ စားသံုးၾကတဲ့ သၾကားေတြလဲ အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိၾကတာ မဟုတ္လား။ သၾကားျဖဴ၊ သၾကားညိဳ၊ ေက်ာက္သၾကား၊ သၾကားရည္၊ ေရခဲသၾကား စသည္ အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိၾကတာပဲ။ သို႕ေသာ္လဲ အားလံုးဟာ သၾကားခ်ည္းပဲ ၿပီးေတာ့ သၾကားတိုင္းဟာ ခ်ိဳၾကတာခ်ည္းပဲ။ မခ်ိဳတဲ့ သၾကားရယ္လို႕ မရွိဘူး။ ဒီလို သၾကားအမ်ိဳးမ်ိဳးအစားစား ထုတ္ၾကတာက သူတို႕ကို သံုးစြဲပံု သံုးစြဲနည္း အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိၾကလို႕ပါပဲ။ 
ဗုဒၶဘာသာလဲ ထို႕အတူပါပဲ။ ေထရ၀ါဒ ဗုဒၶဘာသာ၊ စ်င္ ဗုဒၶဘာသာ၊ အမိတာဘာ ဗုဒၶဘာသာ၊ ေယာဂါစာရ ဗုဒၶဘာသာ၊ ၀ဇီရယာန ဗုဒၶဘာသာ စသည္ျဖင့္ ကြဲျပားေနၾကေသာ္လဲ အႏွစ္သာရအားျဖင့္ အတူတူပါပဲ။ အဲဒီ အႏွစ္သာရက
ဘာလဲဆိုေတာ့ ကိေလသာမွ လြတ္ေျမာက္ျခင္း၊ ဆင္းရဲမွ လြတ္ေျမာက္ျခင္းဆိုတဲ့ အႏွစ္သာရပါပဲ။ ဗုဒၶဘာသာဟာ သူျဖစ္ေပၚရာ ယဥ္ေက်းမႈ အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႕ ဟပ္မိေအာင္ အသြင္ အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႕ ဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္လာခဲ့ပါတယ္။ အသစ္ျဖစ္တဲ့ မ်ိဳးဆက္ အသီးသီးနဲ႕ ကိုက္ညီေအာင္ ရာစုႏွစ္မ်ား တေလ်ာက္မွာ ဗုဒၶဘာသာကို ျပန္ၿပီး အဓိပၸါယ္ ဖြင့္ဆိုၾကပါတယ္။ ျပင္ပ ပံုပန္းသဏၭာန္ အေနနဲ႕ အမ်ိဳးမ်ိဳး ကြဲျပားေနတယ္လို႕ ထင္ရေသာ္လဲ အားလံုးရဲ႕ ဗဟိုခ်က္မ အႏွစ္သာရကေတာ့ သစၥာေလးပါး မဂၢင္ရွစ္ပါးပါပဲ။ ဗုဒၶဘာသာ အပါအ၀င္ ဘာသာႀကီးမ်ား အားလံုးဟာ ဂိုဏ္း အမ်ိဳးမ်ိဳး ကြဲခဲ့ၾကပါတယ္။ သို႕ေသာ္လဲ ဗုဒၶဘာသာ ဂိုဏ္းအမ်ိဳးမ်ိဳးဟာ အခ်င္းခ်င္း ဘယ္ေတာ့မွ စစ္ပြဲေတြ မဆင္ႏႊဲခဲ့ၾကပါဘူး။ သူတို႕ဟာ အခ်င္းခ်င္း ဘယ္ေတာ့မွ ရန္မပြါး ခဲ့ၾကပါဘူး။ ခုေခတ္မွာဆိုရင္ ဂိုဏ္းတစ္ဂိုဏ္းရဲ႕ ေက်ာင္းကန္ဘုရားကို တစ္ျခား ဂိုဏ္းတစ္ခုက သြားေရာက္ၿပီး အတူတကြ ဘုရား၀တ္ျပဳၾကပါတယ္။ တျခားဘာသာေရး ေလာကမွာ တကယ္ေတာ့ အလြန္ရွားပါတယ္။

(၁၂) ေမး - သင္က ဗုဒၶဘာသာကို အလြန္ အထင္ႀကီးတာပဲ။ သင္ဟာ သင့္ဘာသာတရားကို မွန္တယ္လို႕ ယူဆၿပီး တျခားဘာသာ အားလံုးကို မွားတယ္လို႕ ယူဆပံုရတယ္။
ေျဖ - ဗုဒၶျမတ္စြာရဲ႕ တရားေတာ္မ်ားကို နားလည္ သေဘာေပါက္တဲ့ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ မည္သူမဆို တျခား ဘာသာတရား မွားတယ္လို႕ မထင္ၾကပါဘူး။ တျခားဘာသာတရားမ်ားကို ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေ၀ဖန္စစ္ေဆးဖို႕ရာ စစ္မွန္တဲ့ လံု႕လ၀ီရိယကို ျပဳသူမွန္သမွ် ဘယ္သူမွ အဲဒီလို မထင္ၾကပါဘူး။ ဘာသာတရား အမ်ိဳးမ်ိဳးကို ေလ့လာတဲ့ အခါမွာ ပထမဆံုး သတိျပဳမိတာကေတာ့ ဒီဘာသာတရား ေတြဟာ အခ်င္းခ်င္း ဘယ္ေလာက္မ်ားမ်ား တူညီၾကတယ္ ဆိုတဲ့ အခ်က္ပါပဲ။ အားလံုးေသာ ဘာသာတရားမ်ားက လူသားရဲ႕ လက္ရွိ အေျခအေနဟာ ေက်နပ္ဖြယ္ မရွိဘူးလို႕ ၀န္ခံၾကတာပါပဲ။ လူသားရဲ႕ အေျခအေန တိုးတက္လိုရင္ စိတ္ေနစိတ္ထား အျပဳအမူ ေျပာင္းလဲဖို႕ လိုအပ္တယ္လို႕ အားလံုးယံုၾကည္ၾကပါတယ္။ ဘာသာတရား အားလံုးဟာ ေမတၱာ၊ က႐ုဏာ၊ ေပးကမ္းလွဴဒါန္းျခင္း၊ လူမႈေရး၊ တာ၀န္၀တ္တရားမ်ား ေဆာင္ရြက္ျခင္း စတဲ့ က်င့္၀တ္မ်ားကို သင္ၾကားေပးၾကပါတယ္။ ဒီဘာသာတရား အားလံုးက အဆံုးစြန္ ျပည့္စံုတဲ့ သေဘာတစ္ခုဟာ ပံုသဏၭာန္ အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႕ ရွိတယ္ဆိုတာ လက္ခံၾကပါတယ္။ ဘာသာတရားမ်ားက ဒီ လံုး၀အုပ္စံု ျပည့္စံုတဲ့ သဘာ၀ကို ဘာသာစကား အမ်ိဳးမ်ိဳး၊ နာမည္အမ်ိဳးမ်ိဳး၊ အမွတ္အသား အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႕ ရွင္းလင္း ေဖၚျပၾကပါတယ္။ အရာရာကို တစ္ဘက္သက္ ႐ႈျမင္သံုးသပ္တဲ့နည္းကို အျမင္က်ဥ္းစြာ တြယ္ကပ္ထားၾကတဲ့ အခါမွာသာ သည္းမခံႏိုင္မႈ၊ မာနတရားနဲ႕ ကိုယ္သာမွန္ စိတ္ထားေတြ ျဖစ္ပြါးေပၚေပါက္ လာတတ္ပါတယ္။ စဥ္းစားၾကည့္ပါ။ အဂၤလိပ္၊ ျပင္သစ္၊ တ႐ုတ္၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ လူ ၄ ဦး ေကာ္ဖီပန္းကန္ တစ္လံုးကို ၾကည့္ၾကတယ္ ဆိုပါစို႕။ အဲဒီပန္းကန္ကို အဂၤလိပ္က Cup လို႕ေခၚတယ္။
ျပင္သစ္က Tasse လို႕ေခၚတယ္။ တ႐ုတ္က Pei ၊ အင္ဒိုနီးရွားက cawan လို႕ေခၚတယ္။ အဲဒါ သူ႕အေခၚမွန္တယ္၊ တစ္ျခားလူ႕အေခၚ မွားတယ္လို႕ ကိုယ့္အဘိဓာန္ ကိုယ္ ကိုးကားၿပီး အေၾကာက္အကန္
ျငင္းခံုးေနၾကပါေရာ။ အဲဒီအခိုက္မွာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တစ္ဦး ေရာက္လာၿပီး ဘာမွေျပာမေနဘဲ ေကာ္ဖီပန္းကန္ကို ေကာက္ယူၿပီး ေမာ့ေသာက္ျပစ္လိုက္ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့မွ သူက ဟိုလူေလးေယာက္ကို ေျပာလိုက္တယ္။ ဒီပန္းကန္ကို ဘယ္လိုပဲ မိတ္ေဆြတို႕ေခၚေခၚ လိုရင္းက ဒါကို ေကာ္ဖီေသာက္ဖို႕ အသံုးျပဳတာပါပဲ၊
ျငင္းခံုေနလို႕ ဘာအက်ိဳးရွိမလဲ၊ ေသာက္ဖို႕ပန္းကန္ကို ေသာက္လိုက္မွ 
အေမာေျပၿပီး လန္းဆန္းလာမွာေပါ့၊ အဲဒါ လိုရင္းပဲ။ ဒါဟာ ဘာသာတရားမ်ားအပၚ ဗုဒၶဘာသာက ျမင္တဲ့ အျမင္၊ ထားတဲ့ စိတ္ထားပါပဲ။

(၁၃) ေမး - ဗုဒၶဘာသာဟာ သိပၸံနည္း က်ပါသလား။
ေျဖ - ဒီအေမးကို မေျဖမီ သိပၸံ ဆိုတဲ့ စကားလံုးရဲ႕ အဓိပၸါယ္ကို ရွာၾကည့္တာ အေကာင္းဆံုး ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ အဘိဓာန္မ်ားက ဒီလိုဖြင့္ျပၾကပါတယ္။ "သိပၸံ" ဆိုတာ တကယ္ျဖစ္ေနတဲ့ သဘာ၀တစ္ခုကို လက္ေတြ႕မ်က္ျမင္ ၾကည့္႐ႈျခင္းႏွင့္ စမ္းသပ္ျခင္းတို႕အေပၚ အေျခခံၿပီး စနစ္တစ္ခု ေဖာ္ထုတ္တဲ့ပညာ၊ တိတိက်က် ေလ့လာစမ္းသပ္ သိရွိထားတဲ့ အရာတစ္ခုနဲ႕ ပတ္သက္လို႕ သဘာ၀က်တဲ့ နည္းလမ္း ဥပေဒသမ်ား သတ္မွတ္ေဖၚျပတဲ့ ပညာပါပဲ။ အဲဒီပညာရဲ႕ အစိတ္အပိုင္း တစ္ခုခုလဲ သိပၸံပါပဲ။ ဗုဒၶဘာသာမွာ ဒီဖြင့္ဆိုခ်က္နဲ႕ မကိုက္ညီတဲ့ အခ်က္အလက္မ်ား ရွိေကာင္း ရွိႏိုင္ပါတယ္။ သို႕ေသာ္လဲ ဗုဒၶဘာသာရဲ႕ လိုရင္း တရားျဖစ္တဲ့ သစၥာေလးပါးကေတာ့ ေသေသခ်ာခ်ာ ကိုက္ညီပါတယ္။

ပထမဆံုး အမွန္တရားက ဒုကၡသစၥာပါ။ ဒီမွာ ဆင္းရဲျခင္းဆိုတာ ကိုယ္တိုင္ေတြ႕သိ ခံစားရတဲ့ အရာပါ။ သူ႕ကို အဓိပၸါယ္ သတ္မွတ္လို႕လဲ ရပါတယ္။ လက္ေတြ႕ ခံစားသိျမင္လို႕လဲ ရပါတယ္။

ဒုတိယ အမွန္တရားက သမုဒယသစၥာပါ။ လိုခ်င္တပ္မက္မႈ တဏွာကို ဆိုလိုပါတယ္။ ဆင္းရဲဒုကၡကို ျဖစ္ေပၚေစတဲ့ အေၾကာင္းျဖစ္တဲ့ ဒီတဏွာဟာလဲ ကိုယ္တိုင္ ေတြ႕သိ ခံစားရတဲ့ အရာပါ။ အဓိပၸါယ္ သတ္မွတ္လို႕လဲ ရတယ္။ လက္ေတြ႕ ခံစား သိျမင္လို႕လဲ ရပါတယ္။ ဒီဒုကၡနဲ႕ ဒုကၡရဲ႕ အေၾကာင္းတရား အမွန္ကို ဒႆနပညာဆိုင္ရာ စကားလံုးေတြနဲ႕ ရွင္းျပဖို႕ မလိုပါဘူး။ ကိုယ္ေတြ႕ ခံစားသိျမင္ရတဲ့ အရာေတြပါ။

တတိယ အမွန္တရားကေတာ့ နိေရာဓသစၥာပါ။ ဆင္းရဲကုန္ဆံုးတဲ့သေဘာ၊ ဆင္းရဲၿငိမ္းတဲ့သေဘာပါ။ ဒီသေဘာကို အနႏၲ တန္ခိုးရွင္ဆိုသူ တစ္ဦးဦးကို အားကိုးလို႕ မရပါဘူး။ ယံုၾကည္႐ံုမွ် ဆုေတာင္႐ံုမွ်နဲ႕လဲ မရႏိုင္ပါဘူး။ ဆင္းရဲဒုကၡရဲ႕ အေၾကာင္းတရားကို ပယ္သတ္ႏိုင္မွပဲ ရပါတယ္။

စတုတၳ အမွန္တရားကေတာ့ ဆင္းရဲၿငိမ္းေစတဲ့ နည္းလမ္းျဖစ္တဲ့ မဂၢသစၥာပါ။
ဒီဆင္းရဲၿငိမ္းေရး နည္းလမ္းကလဲ ဒႆနပညာ သေဘာတရားေတြနဲ႕ လံုး၀ မသက္ဆိုင္ ပါဘူး။ သတ္မွတ္ေပးထားတဲ့ နည္းလမ္းအတိုင္း လက္ေတြ႕ က်င့္မွပဲ ရပါတယ္။ ဒီနည္းလမ္းကလဲ အစမ္းသပ္ခံ နည္းလမ္းပါ။ သိပၸံပညာမွာလိုပဲ ဗုဒၶဘာသာကို ရွင္းျပဖို႕လဲ အနႏၲ တန္ခိုးရွင္ အယူအဆကို လက္ခံဖို႕ မလိုပါဘူး။ ဗုဒၶဘာသာ ကိုယ္တိုင္က စၾကာ၀ဠာ ကမၻာေလာႀကီးရဲ႕ အလုပ္လုပ္ပံုကို သဘာ၀ နိယာမေတြနဲ႕ ရွင္းျပထားပါတယ္။ ဒီအခ်က္ အားလံုးက ဗုဒၶဘာသာရဲ႕ သိပၸံနည္းက် အႏွစ္သာရကို ေသခ်ာစြာ ေဖၚေဆာင္ ေနပါတယ္။ ဒီမွာလဲ ကြၽႏု္ပ္တို႕ ဗုဒၶျမတ္စြာ အၿမဲတေစ ဆံုးမခဲ့တဲ့ အဆံုးအမက ကြၽႏု္ပ္တို႕ဟာ ဘယ္အရာကိုမဆို အကန္းယံု အရမ္းယံု မယံုမိၾကဖို႕၊ ေမးျမန္း၊ စံုစမ္း၊ စစ္ေဆး၊ စမ္းသပ္ၿပီးမွ ကိုယ္တိုင္ ေတြ႕သိခံစားရတဲ့ အရာေပၚမွာ အေျခခံၿပီး ယံုသင့္မွ ယံုဖို႕ပါပဲ။ ဒီအဆံုးအမမွာ တိက်တဲ့ သိပၸံနည္းက် အျမင္ ပါ၀င္ေနပါတယ္။ 

ရွင္ေတာ္ျမတ္ဘုရား ဆံုးမပံုက -
  ဗ်ာဒိတ္စကား ဆို႐ံုနဲ႕ မယံုၾကည္ပါႏွင့္ အစဥ္အဆက္ ယံုၾကည္လက္ခံလာတာ
ျဖစ္႐ံုႏွင့္ မယံုၾကည္ပါႏွင့္။ သတင္းၾကားနဲ႕လဲ မယံုၾကည္ပါႏွင့္
ျမင့္ျမတ္တဲ့ က်မ္းစာမ်ားမွာ ပါ႐ံုနဲ႕လဲ မယံုၾကည္ပါႏွင့္
တဆင့္ စကားမွ်ႏွင့္လဲ မယံုၾကည္ပါႏွင့္ စဥ္းစားေတြးေခၚေရး တကၠေဗဒ၊ 
ဒႆနိကေဗဒေတြနဲ႕ ကိုက္ညီ႐ံုမွ်ႏွင့္လဲ မယံုၾကည္ပါႏွင့္
ေျပာတဲ့လူက ယံုၾကည္ထိုက္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ ျဖစ္႐ံုမွ်ႏွင့္လဲ မယံုၾကည္ပါႏွင့္
မိမိဆရာ ျဖစ္႐ံုမွ်ႏွင့္လဲ မယံုၾကည္ပါႏွင့္
သင္ကိုယ္တိုင္ ေကာင္းတဲ့အရာပဲ၊ အျပစ္ကင္းတဲ့ အရာပဲ၊ ပညာရွိတို႕ ခ်ီးမြမ္းအပ္တဲ့ အရာပဲ၊ လက္ေတြ႕ က်င့္ၾကည့္တဲ့ အခါမွာလဲ မုခ် ခ်မ္းသာေစႏိုင္တဲ့ အရာပဲလို႕ ကိုယ္ေတြ႕ သိျမင္ရတဲ့ အခါက်မွပဲ အဲဒါကို ယံုၾကည္ လက္ခံ လိုက္နာ က်င့္ၾကံပါ။  

ဒါေၾကာင့္ ဗုဒၶဘာသာဟာ ျပည့္ျပည့္၀၀ သိပၸံ နည္းက်တယ္လို႕ မဆိုႏိုင္ေသာ္လဲ အေတာ္ ခိုင္မာတဲ့ သိပၸံနည္းက် သေဘာသဘာ၀ေတြေတာ့ ပါ၀င္ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ တျခား ဘာသာတရားေတြထက္ ပိုၿပီးသိပၸံ နည္းက်တယ္လို႕ေတာ့ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။
ႏွစ္ဆယ္ရာစုႏွစ္မွာ အႀကီးျမတ္ဆံုး သိပၸံပညာရွင္ ျဖစ္တဲ့ အဲလ္ဘတ္အိုင္းစတိုင္း က ဗုဒၶဘာသာနဲ႕ ပတ္သက္လို႕ ဒီလိုေျပာပါတယ္။ 
ေနာင္တစ္ခ်ိန္မွာ စၾက၀ဠာ တစ္ခုလံုး ကိုးကြယ္ၾကတဲ့ ဘာသာတရားတစ္ခု ျဖစ္ေပၚလာလိမ့္မယ္။ အဲဒီဘာသာတရားဟာ ထာ၀ရဘုရား အယူအဆကို လႊမ္းမိုးသြားလိမ့္မယ္။ တယ္ တရားေသ ၀ါဒကိုလဲေရွာင္လႊဲႏိုင္ လိမ့္မယ္။ သဘာ၀တရားႏွင့္ ဘာသာတရား ႏွစ္ခုလံုးကို လႊမ္းျခံဳမိတဲ့ ဒီဘာသာတရားဟာ ႐ုပ္နာမ္ႏွစ္ပါးလံုး ကိုယ္ေတြ႕ ခံစား သိျမင္မႈနဲ႕ အဓိပၸါယ္ ျပည့္၀တဲ့ ေပါင္းစည္း ညီၫြတ္မႈေပၚမွာ အေျခခံလိမ့္မယ္။ ဒီအခ်က္ေတြကို ဗုဒၶဘာသာက အေျဖေပးလိမ့္မယ္။ တကယ္လို႕သာ ေခတ္သစ္ သိပၸံနည္းက် လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္တဲ့ ဘာသာတရားတစ္ခု ရွိတယ္ဆိုရင္ အဲဒီ ဘာသာတရားဟာ ဗုဒၶဘာသာပဲ ျဖစ္လိမ့္မယ္။

Read More

ဗုဒၶဘာသာအေပၚ ကမၻာေက်ာ္လူပုဂၢိဳလ္မ်ား၏ အေတြး အျမင္ ႏွင့္ မွတ္ခ်က္မ်ား (၁)

(၁) ဗုဒၶဘာသာဟာ လူသားတုိင္း အတြက္ျဖစ္ေပမယ့္။
လူသားအားလုံးက ဗုဒၶဘာသာမျဖစ္ခဲ့ၾကဘူးတဲ့။
(အုိင္စတုိင္းလ္ - Albert Einstein)

(၂) ဗုဒၶသည္ ဘာသာေျပာင္းသူမ်ားကို အႏိုင္ယူရန္ တရားေဟာျခင္းမဟုတ္ဘဲ၊ တပည့္သာဝကတို႕ကို အသိညဏ္အလင္းရရွိေစရန္ တရားေဟာျခင္းျဖစ္သည္။ (စာေရးဆရာတစ္ဦး)

(၃) ဗုဒၶႏွင့္ သာမန္လူသားတစ္ဦး၏ ကြဲျပားခ်က္မွာ လူေကာင္းႏွင့္ အ႐ူးကြဲျပားသကဲ့သို႕ပင္ ျဖစ္သည္။ (စာေရးဆရာတစ္ဦး)

(၄) အကယ္၍ ေခတ္သစ္သိပၸံပညာလိုအပ္ခ်က္မ်ားႏွင့္ ဖက္ျပိဳင္သည့္ ဘာသာေရးတစ္ခု ရွိခဲ့သည္ဆိုလွ်င္ လက္၎သည္ ဗုဒၶဘာသာ ျဖစ္ေပလိမ့္မည္။ (အုိင္စတုိင္းလ္ - Albert Einstein)

(၅) သတ္ပစ္လိုက္
ခႏၶာကိုယ္ကို သတ္ပစ္ျခင္းသည္ အက်ိဳးမရွိပါ၊ ခႏၶာကိုယ္က အျပစ္က်ဴးလြန္ျခင္းကိစၥမွာ တာဝန္မရွိပါ၊ မသိမိုက္မဲစိတ္ကသာ အျပစ္ကို က်ဳးလြန္၍ တာဝန္ရွိသူျဖစ္တယ္၊ မသိမိုက္မဲမႈလ်င္ လူသတ္သမားအစစ္ျဖစ္ပါတယ္။
ဒါ့ေၾကာင့္ မသိမိုက္မဲမႈကိုသာ သတ္ပစ္ရမယ္၊ ၾကိဳးေပးရမယ္၊ ဘယ္လိုသတ္ျဖတ္ၾကိဳးေပးရမလဲ?
လူသတ္သမားကို သစၥာ ပညာ ဗုဒၶေဒသနာတရား ေဟာၾကားျပီး မိုက္မဲမႈ မသိမႈကို ပယ္သတ္ျပစ္ႏိုင္တယ္။ (မဟတၱမဂႏၵီ - Ghandi)

(၆) အနာဂါတ္ဘာသာတရားက သဘာဝေလာကဓာတ္တခြင္လုံးအတြက္ အေၿဖေပးစြမ္းနုိင္ေသာ အယူဝါဒတစ္ရပ္သာၿဖစ္ရလိမ့္မည္။ အႏွီးဘာသာသည္ ပုဂၢလအဓိဌာန္အယူအဆၿဖင့္ ဖန္တီးတီထြင္ထားေသာ ဖန္ဆင္ရွင္တရားႏွင့္ မသက္ဆုိင္ေစသင့္။ တစ္ယူသန္အစြဲအလမ္းမ်ားႏွင့္ ယင္တုိ႕မွ ေပါက္ဖြားခဲ့ေသာ အကဴိးအေၾကာင္းဆက္ပညာကုိလည္း ေက်ာ္လႊားလြန္ေၿမာက္ ရလိမ့္မည္။ ထုိဘာသာတရားသည္ သာဘာဝေလာကဓာတ္(ရုပ္တရား)ႏွင့္တကြ နာမ္တရာမ်ားကုိ လႊမ္းၿခဳံ၍ ဒိဌဓမၼၿဖင့္ အဓိပၸါယ္ၿပည့္ဝေသာ ေပါင္းစည္းညီညြတ္မႈကုိ ေဖာ္ေဆာင္နုိင္စြမ္းရွိရေပလိမ့္မည္။ ဗုဒၶဘာသာသည္ ထုိအရည္အခ်င္းမ်ားႏွင့္ ၿပည့္စုံသည္ကုိ ေတြ႕ရ၏။ မ်က္ေမွာက္ေခတ္ သိပၸံပညာ၏ လုိအပ္ခ်က္မ်ားကုိ ၿဖည့္ဆည္းေပးနုိင္စြမ္ေသာဘာသာတရားတစ္ခုရွိသည္ဆုိပါလ်င္ ထုိဘာသာတရားက ဗုဒၶဘာသာၿဖစ္လိမ့္မည္။ (အုိင္စတုိင္းလ္ - Albert Einstein)

(၇) ကမၻာေပၚတြင္ မည္သည့္ဘာသာသည္ ၾကီးက်ယ္ျမင့္ျမတ္ေသာ ဘာသာျဖစ္သည္ဆိုျခင္းကို မေျပာလွ်င္မျဖစ္ေျပာပါဟု သင္ကကြၽႏု္ုပ္အား တိုက္တြန္းခဲ့ေသာ္ ကြၽႏု္ုပ္စိတ္ပါလက္ပါစာနာေထာက္ထားေသာအားျဖင့္ "ဗုဒၶဘာသာသည္ ၾကီးက်ယ္ျမင့္ျမတ္ေသာ ဘာသာျဖစ္သည္" ဟု မဆိုင္းမတြ အေျဖေပးရမည္ျဖစ္ပါသည္။ (ရာဘင္ျဒာနတ္တဂိုးလ္ - Rabindranath Tagroe)

(၈) ဗုဒၶ၏ၾကီးမားေသာ အႏွစ္နာခံမႈ၊ စြန္႕လြတ္မႈႏွင့္ ဘဝ၏သန္႕ရွင္းစင္ၾကယ္မႈတို႕ျဖင္ ဟိႏၵဴဝါဒအေပၚတြင္ မပ်က္ျပယ္ႏိုင္သည့္ အမွတ္တံဆိပ္တစ္ခုကို ထားရစ္ခဲ့ျပီး ဟိႏၵဴဝါဒသည္ ထိုျမတ္ေသာဆရာအား အနႏၲေက်းဇူးေႂကြးမ်ား ေပးဆပ္ရန္ ရွိေနေပသည္။ (မဟတၱမဂႏၵီ - Ghandi)

(၉) အကယ္၍ ျပႆနာတစ္ခုခုေျဖရွင္းဖြယ္ရာရွိခဲ့လွ်င္ ဗုဒၶေဟာၾကားခဲ့သည့္ လမ္းစဥ္ျဖင့္ ျငိမ္းခ်မ္းစြာ ဒီမိုကေရစီက်က် စဥ္းစားဆင္ျခင္ရေပသည္။ (ေန႐ူး - Nehru)

(၁၀) ဗုဒၶ၏ အဆုံးအမမ်ားသည္ ဟိႏၵဴဝါဒတြင္ တစ္စိတ္တစ္ေဒသအားျဖင့္ ပါဝင္အက်ဳံးဝင္ေနသည္ဟု ကြၽႏု္ုပ္ဆင္ျခင္ယူဆမိပါသည္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံရွိ ဟိႏၵဴဝါဒအေပၚ ေဂါတမဗုဒၶ က မည္ကဲ့သို႕ ၾကီးမားစြာ ေျပာင္းလဲေစခဲ့သည္ကို မည္သို႕မွ် ျပန္လည္စူးစမ္းရွာေဖြရန္ မျဖစ္ႏိုင္ေတာ့ေခ်။ (မဟတၱမဂႏၵီ - Ghandi)

(၁၁) သန္႕ရွင္းေသာ နည္းနာနိႆယႏွင့္ ျမင့္ျမတ္ေသာသင္ၾကားမႈမ်ားမွာ တစ္စုံတစ္ရာေသာ အယူဝါဒၾကီး တစ္ခုကမွ် အလြမ္းသင့္ေအာင္ မေဆာင္ရြက္ႏိုင္သျဖင့္ ဗုဒၶဘာသာမွ ကူးယူၾကရေပသည္။ (အိပ္ခ်္ဂ်ီဝဲလ္ - H.G. Wells - ျဗိတိသွ်သမိုင္းပညာရွင္)

(၁၂) ရွင္ေတာ္ဗုဒၶ --- အရွင္ဘုရားေဟာၾကားတဲ့ ေဒသနာမွာရွိတဲ့ တျခားအရာေတြထက္ အေၾကာင္းအရာ တစ္ခုအတြက္ႏွင့္ပဲ တပည့္ေတာ္ အရွင္ဘုရားရဲ့ တရားေဒသနာေတာ္ကို ေလးစားျမတ္ႏိုးလွပါသည္။ အဲဒီအေၾကာင္းအရာဟာ ဘာလဲဆိုရင္ တရားေဒသနာမွာ ပါတဲ့ အရာဝတၳဳအားလုံးဟာ ျပတ္သားေနျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ သူ႕အလိုလိုပင္ ထင္ရွားေနျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ (ဟာမန္ဟက္စ္ - ၁၈၈၇ - ၁၉၆၂ )

(၁၃) ျပစ္မူက်ဴးလြန္သူသည္ ဘုရားသခင္ထံ ေတာင္းပန္အသနားခံရန္ ဆုေတာင္းဝတ္ျပဳၾကိဳးစားမူတို႕ျဖင့္ အကုသိုလ္ဆိုးက်ိဳးမွ လြတ္ေျမာက္ႏိုင္သည္ဟု ဗုဒၶဝါဒီတို႕က မယုံၾကည္ေခ်။ (ဂြၽန္ေဝါလ္တားစ္ - John Walters)

(၁၄) စိတ္ခ်မ္းတာေစတာက
ကြၽႏု္ုပ္တို႕ တေတြသည္ ရုပ္ဝတၳဳႂကြယ္ဝမူ ဝိုင္းဝိုင္းလည္ေနသည့္ ၾကားတြင္ စိတ္ဓာတ္ေရးရာအားျဖင့္ ခြၽတ္ျခဳံက်ေနၾကရပါသည္။ ရုပ္ဝတၳဳႂကြယ္ဝေသာ္လည္း စိတ္ခ်မ္းသာမူ ကင္းေသာ အေျခအေနတြင္ စိတ္၏ခ်မ္းသာမူ အမွန္တကယ္ရရန္အတြက္ ဗုဒၶ၏က်င့္စဥ္ကိုက်င့္ၾကံအားထုတ္ၾကည့္ဖို႕သင့္လွပါသည္။ ဗုဒၶက်င့္စဥ္သည္ စိတ္ခ်မ္းသာမူကို အမွန္တကယ္ျဖစ္ေစႏိုင္သည္။ (ဂြၽန္ေဝါလ္တားစ္ - John Walters)

(၁၅)သက္ရွိသတၱဝါမ်ားကို မညွင္းဆဲရန္ နတ္ဘုရားမ်ားထံဝယ္ ဆုေတာင္းပတၱနာျပဳျခင္း၊ ဘုန္းေတာ္ဘြဲ့မ်ားရြတ္ဆိုျခင္း၊ ယစ္ပူေဇာ္ျခင္းမ်ားကို မျပဳလုပ္ရန္ ဗုဒၶသည္ လူ႕သမိုင္းတြင္ အဦးဆုံး အျပစ္ျပ၍ ဆုံးမပဲ့ျပင္ခဲ့သည္။ (Prof. Phys Davids)

(၁၆) ဗုဒၶ၏တရားေတာ္သည္ ကမၻာေပၚဝယ္ အႏုျမဴဗုံးမ်ား၊ ဟိုက္ဒရိုဂ်င္ဗုံးမ်ား ရွိေနသည္ထက္ပို၍လိုအပ္ေသာအခ်ိန္ျဖစ္သည္။ (ေန႐ူး - Nehru)

(၁၇) ကမၻာေပၚရွိ ဘာသာတရားတီထြင္သူ ေခါင္းေဆာင္အမ်ားစုမွာ မဟာခရီးသည္မ်ားျဖစ္ၾကသည္။ ဘာသာတရားေခါင္းေဆာင္ ဓမၼနာယကမ်ားထဲတြင္ အက်င့္သိကၡာ၊ ပညာညဏ္၊စဥ္းစားညဏ္၊ စိတ္ေနသေဘာထားအရာတို႕၌ အျမင့္ျမတ္ဆုံးျဖစ္သည့္ ဗုဒၶသည္ ခရီးသည္ဘုရင္ ျဖစ္သည္။ (ရာဟုလာသံ ကစၥည္း)

(၁၈) လူမႈဒုကၡ သုကၡအရွုပ္အေထြးမ်ားအတြက္ ဗုဒၶ၏ ျငိမ္းခ်မ္းေရးတရားေဒသနာေတာ္သည္ အတိတ္ကထက္ ယေန့တြင္ ပို၍လိုအပ္ေပသည္။ (ေန႐ူး - Nehru)

(၁၉) ဗုဒၶျမတ္စြာတြင္ ေဒါသအလွ်ံ ထြက္ေသာအခါဟူ၍ မည္သည့္အခါမွ် မရွိေခ်။ ဘုရားရွင္၏ ႏွုတ္ေတာ္မွ အၾကင္နာမဲ့ေသာစကားထြက္ေပၚလာသည္ဟူ၍ မည္သည့္အခါမွ် မရွိေပ။ (Dr. S. Radhakrishnan)

(၂၀) ရွည္လ်ားလွသည့္ သမိုင္းေၾကာင္းတစ္ေလွ်ာက္တြင္ ဗုဒၶဘာသာဝင္မ်ားအေနျဖင့္ အျခားဘာသာဝင္မ်ားကို ညွင္းပန္းႏွိပ္စက္မႈဟူေသာ မွတ္တမ္းမွတ္ရာ တစ္စုံတစ္ရာမွ် မရွိပါေပ။ (ပါေမာကၡရီးစ္ေဒးဗစ္ - Prof. Rhys Davids )

(၂၁) ဘာသာကို က်ဳပ္လက္ခံယုံၾကည္ႏိုင္ျခင္း မရွိပါ၊ သို႕ေသာ္ ကမ႓ာ့ဘာသာၾကီးမ်ားအနက္တစ္စုံတစ္ခုေသာ ဘာသာကို လက္ခံရန္ အေၾကာင္းမ်ားေပၚေပါက္လာခဲ့ေသာ္ မိမိလက္ခံႏိုင္မည့္ ဘာသာတရားမွာ " ဗုဒၶဘာသာ" ျဖစ္ပါသည္။ (Bertrand Russell, English Philosopher)

(၂၂) ဗုဒၶဝါဒသည္ ယုံၾကည္မႈထက္ သိမႈႏွင့္ ႐ႈျမင္မႈကိုသာ အဓိကထားသည္။ ဗုဒၶ၏ သြန္သင္ဆုံးမမႈ (တရားေတာ္) မ်ားသည္ "ဧဟိ ပႆိေကာ လာလွည့္ ႐ႉလွည့္" ဟုဖိတ္ေခၚျခင္းကိုသာ ျပဳ၍လာျပီး ယုံၾကည္ေလာ့ ဟုမဆိုေပ။ (ဆရာေတာ္ ေဒါက္တာဝါပိုလာရာဟုလာ - Ven. Dr. W. Rahula)

(၂၃) ဗုဒၶသည္ ပုဂၢိဳလ္ေရးကိုးကြယ္မႈဆိုင္ရာ ဘုရားသခင္ (သို႕) နတ္ဘုရားမ်ား၏ ကူညီမႈ ျမဴတစ္စိမွ်မပါဘဲ လူတိုင္းကိုယ္တိုင္ရယူႏိုင္သည့္ လြတ္ေျမာက္ေရးကို ကမၻာ့သမိုင္းတြင္ အဦးဆုံး ထုတ္ေဖာ္ေၾကျငာခဲ့သည္။ (Prof. Eliot)

(၂၄) ႏွလုံးသားမွာ ခ်မ္းသာေစတဲ့ တရားမရွိလွ်င္ စည္းစိမ္ဥစၥာ မည္မွ်ျပည့္စုံေစကာမႈ ခ်မ္းသာႏိုင္မည္မဟုတ္ေပ။ (ဒလိုင္လားမား - Dalai Lama)

(၂၅) လြတ္လပ္မႈ မေပးစြမ္းႏိုင္တဲ့ အမိန္႕ဟာ ညွင္းဆဲႏွိပ္စက္မႈ ျဖစ္သြားႏိုင္တယ္။ အမိန္႕မပါတဲ့ လြတ္လပ္မႈဟာလည္း ဖရိုဖရဲ ျဖစ္သြားႏိုင္တာပဲ။ ဒါေၾကာင့္ ကမၻာ့ျငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ လြတ္လပ္မႈကိုလည္း ေပးစြမ္းႏိုင္ရမယ္။ ဖရိုဖရဲျဖစ္မႈကိုလည္း ကာကြယ္ႏိုင္စြမ္းရွိရမယ္။ (ဒလိုင္လားမား - Dalai Lama)

(၂၆) ဤအရာ လူသားသစ္ပင္မွာ ႏွစ္ေပါင္းကုေဋ့ကုေဋ့တစ္ၾကိမ္သာပြင့္ခဲ့တာ ပညာရနံ႕ ေမတၱာပ်ားရည္စက္မ်ားေလာကကို ျပည့္ဝေစတာလူသားပန္းတစ္ပြင့္ပါ။ (ဆာအက္ဒြင္အာႏိုး - Sir Edwin Arnold)

(၂၇) ဗုဒၶဘာသာႏွင့္
ေခတ္သစ္သိပၸံပညာသည္ အသိပညာဆိုင္ရာ အလြန္နီးကပ္ဆက္စပ္စြာ တည္ရွိေနေၾကာင္း ကြၽႏု္ပ္မၾကာမၾကာ ဆိုခဲ့ျပီး ထပ္ခါတလဲလဲ ေျပာဆိုပါဦးမည္။ (ဆာအက္ဒြင္အာႏိုး - Sir Edwin Arnold)

(၂၈) ဗုဒၶဝါဒသည္ ေလာကႏွင့္ဘဝ ၏ တကယ္ပကတိ အျဖစ္မွန္ကိုသာ ဆင္ျခင္သုံးသပ္ရကား သဘာဝဓမၼအတိုင္း ႐ႈျမင္ေသာ ဝါဒဟု ဆိုရေပမည္။ (ဆရာေတာ္ ေဒါက္တာဝါပိုလာရာဟုလာ - Ven. Dr. W. Rahula)

(၂၉) မ်ားေသာအားျဖင့္ ဘာသာေရးဆရာ မ်ားသည္ ၎တို႕၏တပည့္မ်ားကို အျခားဘာသာမ်ားႏွင့္ စပ္ဆိုင္သည့္ က်မ္းစာမ်ား၊ အယူဝါဒမ်ား၊စာေပမ်ားကို ဖတ္႐ႉေလ့လာခြင့္ မျပဳဘဲတားျမစ္ၾကသည္။ ဗုဒၶဝါဒတြင္ ဤအျဖစ္မ်ိဳး လြန္စြာနည္းပါးေပသည္။ (ဖရခႏၲီပါေလာ)

(၃၀) စြမ္းရည္သတိၱိ ဘယ္ေလာက္သိမ္ဖ်င္းသူပင္ျဖစ္ပါေစ တရားေတာ္ရဲ့ တန္ခိုးေၾကာင့္ သတိၱိဗ်တိၱိ ျပည့္္ဝလာေစပါတယ္။ အညံ့စားလူတစ္ဦးကို အေတာ္ဆုံးလူျဖစ္လာေစတာဟာ တရားေတာ္ရဲ့ ဂုဏ္ေက်းဇူးေတာ္ေၾကာင့္ပါပဲ။ (ဂိုအင္ဂါ - SN Goenka)
.................................................................
အရွင္သုခမိႏၵ (စဝ္ဆုခမ္း) ႏွင္ ့ အရွင္ဝိဇယ ေရးသားျပဳစုထားေသာ " ဗုဒၶအႏု ပညာျပခန္း " စာအုပ္မွ ကူးယူေဖာ္ျပျခင္း ျဖစ္ပါသည္။

Read More